➤ ಕೇಂದ್ರ ಸಚಿವ ಸಂಪುಟವು ಲಡಾಖ್ ಕೇಂದ್ರಾಡಳಿತ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಜಮ್ಮು ಮತ್ತು ಕಾಶ್ಮೀರ ಮತ್ತು ಲಡಾಖ್ ಉಚ್ಚ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ (High Court of Jammu & Kashmir and Ladakh) ಖಾಯಂ ಪೀಠವನ್ನು (Bench) ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಐತಿಹಾಸಿಕ ಅನುಮೋದನೆ ನೀಡಿದೆ.
➤ ಪ್ರಮುಖ ಮುಖ್ಯಾಂಶಗಳು:
- ಕೇಂದ್ರದ ನಿರ್ಧಾರ: ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿ ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿ ಅವರ ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಕೇಂದ್ರ ಸಚಿವ ಸಂಪುಟ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಈ ಮಹತ್ವದ ನಿರ್ಧಾರ ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ.
- ಅಧಿಕೃತ ಪ್ರಕಟಣೆ: ಈ ಕುರಿತು ಕೇಂದ್ರ ಗೃಹ ಸಚಿವ ಅಮಿತ್ ಶಾ ಅವರು ಮಾಹಿತಿ ಹಂಚಿಕೊಂಡಿದ್ದು, "ಲಡಾಖ್ನ ದೂರದ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಜನರಿಗೆ ಸುಲಭವಾಗಿ ಮತ್ತು ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ನ್ಯಾಯ ಸಿಗುವಂತೆ ಮಾಡಲು ಈ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ" ಎಂದು ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ.
- 3ನೇ ಪೀಠ (Third Bench): ಜಮ್ಮು ಮತ್ತು ಕಾಶ್ಮೀರ ಹೈಕೋರ್ಟ್ಗೆ ಲಡಾಖ್ನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾಗಲಿರುವುದು ಮೂರನೇ ಪೀಠವಾಗಿದೆ.
➤ ಈ ನಿರ್ಧಾರದ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಮತ್ತು ಅಗತ್ಯತೆ:
- ಭೌಗೋಳಿಕ ಸವಾಲುಗಳು: ಲಡಾಖ್ ಪ್ರದೇಶವು ಹಿಮಾಲಯದ ದುರ್ಗಮ ಬೆಟ್ಟ-ಗುಡ್ಡಗಳು ಹಾಗೂ ಕಠಿಣ ಹವಾಮಾನದಿಂದ ಕೂಡಿದೆ.
- ಪ್ರಸ್ತುತ ವ್ಯವಸ್ಥೆ: ಇಲ್ಲಿಯವರೆಗೆ ಲಡಾಖ್ನ ಕಕ್ಷಿದಾರರು (Litigants) ಹಾಗೂ ವಕೀಲರು ತಮ್ಮ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಪ್ರಕರಣಗಳ ವಿಚಾರಣೆಗೆ ಶ್ರೀನಗರ (Srinagar) ಅಥವಾ ಜಮ್ಮು (Jammu) ನಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರಧಾನ ಪೀಠಗಳಿಗೆ (Principal Seats) ಬಹುದೂರ ಪ್ರಯಾಣಿಸಬೇಕಾಗಿತ್ತು.
- ಸಮಯ ಮತ್ತು ವೆಚ್ಚದ ಕಡಿತ: ನೂತನ ಪೀಠದ ಸ್ಥಾಪನೆಯಿಂದ ಕಕ್ಷಿದಾರರ ಪ್ರಯಾಣದ ವೆಚ್ಚ, ಸಮಯ ಉಳಿತಾಯವಾಗಲಿದ್ದು, 'ನ್ಯಾಯದ ಹಕ್ಕು' (Access to Justice) ಸುಲಭವಾಗಿ ದೊರೆಯಲಿದೆ.
➤ ಭಾರತೀಯ ಸಂವಿಧಾನ ಮತ್ತು ಹೈಕೋರ್ಟ್:
- ಸಂವಿಧಾನದ ಭಾಗ VI (Part VI): ಉಚ್ಚ ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ.
- ವಿಧಿ 214 (Article 214): ಪ್ರತಿಯೊಂದು ರಾಜ್ಯಕ್ಕೂ ಒಂದು ಉಚ್ಚ ನ್ಯಾಯಾಲಯವಿರತಕ್ಕದ್ದು.
- ವಿಧಿ 231 (Article 231): ಸಂಸತ್ತು ಕಾನೂನಿನ ಮೂಲಕ ಎರಡು ಅಥವಾ ಅದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ರಾಜ್ಯಗಳಿಗೆ/ಕೇಂದ್ರಾಡಳಿತ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗೆ ಜಂಟಿ ಉಚ್ಚ ನ್ಯಾಯಾಲಯವನ್ನು (Common High Court) ಸ್ಥಾಪಿಸುವ ಅಧಿಕಾರ ಹೊಂದಿದೆ.
- ವಿಧಿ 241 (Article 241): ಕೇಂದ್ರಾಡಳಿತ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗಾಗಿ ಉಚ್ಚ ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವ ಅಥವಾ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿರುವ ಉಚ್ಚ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗೆ ಒಳಪಡಿಸುವ ಸಂಸತ್ತಿನ ಅಧಿಕಾರ.