➤ ಭಾರತೀಯ ನೌಕಾಪಡೆಯ (Indian Navy) ಯುದ್ಧನೌಕೆಗಳ ವಾಯು ರಕ್ಷಣಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಬಲಪಡಿಸುವ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರ ರಕ್ಷಣಾ ಸಚಿವಾಲಯವು ಮಹತ್ವದ ಹೆಜ್ಜೆ ಇಟ್ಟಿದೆ. ನವೆಂಬರ್ 18, 2026 ರಂದು ನವದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ಇಸ್ರೇಲ್ ಏರೋಸ್ಪೇಸ್ ಇಂಡಸ್ಟ್ರೀಸ್ (Israel Aerospace Industries - IAI) ಸಂಸ್ಥೆಯೊಂದಿಗೆ ₹1,976.40 ಕೋಟಿ ಮೌಲ್ಯದ ಒಪ್ಪಂದಕ್ಕೆ ಸಹಿ ಹಾಕಲಾಗಿದೆ. ರಕ್ಷಣಾ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ ರಾಜೇಶ್ ಕುಮಾರ್ ಸಿಂಗ್ ಅವರ ಸಮ್ಮುಖದಲ್ಲಿ ಈ ಒಪ್ಪಂದ ಏರ್ಪಟ್ಟಿದೆ.
➤ ಈ ಒಪ್ಪಂದದಡಿ ಭಾರತೀಯ ನೌಕಾಪಡೆಯ ಹಡಗುಗಳಲ್ಲಿರುವ 'ಬರಾಕ್ ಪಾಯಿಂಟ್ ಡಿಫೆನ್ಸ್ ಮಿಸೈಲ್ ಸಿಸ್ಟಮ್' (Barak-1) ಅನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಉನ್ನತೀಕರಿಸಲಾಗುವುದು ಮತ್ತು ಹಳೆಯದಾದ ತಾಂತ್ರಿಕ ಭಾಗಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಣೆ (Obsolescence Management) ಮಾಡಲಾಗುವುದು.
➤ ಒಪ್ಪಂದದ ಪ್ರಮುಖ ಮುಖ್ಯಾಂಶಗಳು:
- ಒಪ್ಪಂದದ ಮೊತ್ತ: ₹1,976.40 ಕೋಟಿ.   
- ಪಾಲುದಾರ ಸಂಸ್ಥೆ: ಇಸ್ರೇಲ್ ಏರೋಸ್ಪೇಸ್ ಇಂಡಸ್ಟ್ರೀಸ್ (IAI).
- ಖರೀದಿ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ: ಈ ಒಪ್ಪಂದವನ್ನು ರಕ್ಷಣಾ ಖರೀದಿ ನಿಯಮಗಳ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ 'ಇತರ ಬಂಡವಾಳ ಖರೀದಿ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ' (Other Capital Procurement Procedure) ಮೂಲಕ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ.   
- ವ್ಯಾಪ್ತಿ: ನೌಕಾಪಡೆಯ ಯುದ್ಧನೌಕೆಗಳಲ್ಲಿರುವ ಒಟ್ಟು 7 ಸಂಪೂರ್ಣ ಬರಾಕ್-1 ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳ ಹಾರ್ಡ್‌ವೇರ್ ಮತ್ತು ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್ ಅನ್ನು ಸಮಗ್ರವಾಗಿ ಮೇಲ್ದರ್ಜೆಗೇರಿಸಲಾಗುವುದು.
- ಭಾರತೀಯ ಪಾಲುದಾರರು: ಈ ಯೋಜನೆಯಲ್ಲಿ IAI ಜೊತೆಗೆ ಭಾರತದ ಪ್ರಮುಖ ರಕ್ಷಣಾ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಾದ ಭಾರತ್ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ಸ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್ (BEL) ಮತ್ತು ಭಾರತ್ ಡೈನಾಮಿಕ್ಸ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್ (BDL) ಪ್ರಮುಖ ಕೈಗಾರಿಕಾ ಪಾಲುದಾರರಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಲಿವೆ.
- ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಅನುಮೋದನೆ: ರಕ್ಷಣಾ ಸಚಿವ ರಾಜನಾಥ್ ಸಿಂಗ್ ಅವರ ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆಯ ರಕ್ಷಣಾ ಸ್ವಾಧೀನ ಮಂಡಳಿಯು (DAC) ಆಗಸ್ಟ್ 5, 2025 ರಂದು ಈ ಉನ್ನತೀಕರಣಕ್ಕೆ ಅನುಮೋದನೆ ನೀಡಿತ್ತು.   
➤ ಬರಾಕ್-1 (Barak-1) ಕ್ಷಿಪಣಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಎಂಬುದು ಯುದ್ಧನೌಕೆಗಳ ಮೇಲೆ ಅಳವಡಿಸಲಾಗುವ ಅತ್ಯಾಧುನಿಕ 'ಪಾಯಿಂಟ್ ಡಿಫೆನ್ಸ್ ಮಿಸೈಲ್ ಸಿಸ್ಟಮ್' (Point Defence Missile System) ಆಗಿದೆ.   
1. ಕಾರ್ಯವೈಖರಿ: ಶತ್ರು ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ಯುದ್ಧವಿಮಾನಗಳು, ಡ್ರೋನ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಸಮುದ್ರದ ಮೇಲ್ಮೈಗೆ ತೀರಾ ಹತ್ತಿರದಲ್ಲಿ ಹಾರಿಬರುವ ಕ್ಷಿಪಣಿಗಳು (Sea-skimming anti-ship missiles) ಯುದ್ಧನೌಕೆಯ ಸಮೀಪಕ್ಕೆ ಬಂದಾಗ ಅವುಗಳನ್ನು ಹೊಡೆದುರುಳಿಸಿ ಹಡಗನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವುದೇ ಇದರ ಮುಖ್ಯ ಕೆಲಸ. ಇದು ಯುದ್ಧನೌಕೆಯ ಕೊನೆಯ ಹಂತದ ರಕ್ಷಣಾ ಕವಚವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ.   
2. ತಾಂತ್ರಿಕ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ:
  - ಇದರ ಕ್ಷಿಪಣಿಗಳನ್ನು ಎಂಟು ಕೋಶಗಳ ಕಂಟೇನರ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಇರಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ನೇರವಾಗಿ ಮೇಲ್ಮುಖವಾಗಿ (Vertical Launch) ಉಡಾಯಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
  - ಇದರಲ್ಲಿರುವ ಫೈರ್-ಕಂಟ್ರೋಲ್ ರಾಡಾರ್ 360 ಡಿಗ್ರಿ ಸುತ್ತಲೂ ನಿಗಾ ಇಡಬಲ್ಲದು.
  - ಹಡಗಿನಿಂದ ಕೇವಲ 500 ಮೀಟರ್ ದೂರದವರೆಗೆ ಹತ್ತಿರ ಬಂದಿರುವ ಅಪಾಯಕಾರಿ ಗುರಿಗಳನ್ನು ಸಹ ಇದು ನಿಖರವಾಗಿ ನಾಶಪಡಿಸಬಲ್ಲದು.
3. ಅಭಿವೃದ್ಧಿ: ಇದನ್ನು ಇಸ್ರೇಲ್‌ನ IAI ಮತ್ತು ರಾಫೆಲ್ ಅಡ್ವಾನ್ಸ್ಡ್ ಡಿಫೆನ್ಸ್ ಸಿಸ್ಟಮ್ಸ್ (Rafael Advanced Defence Systems) ಜಂಟಿಯಾಗಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿವೆ.   
➤ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಮತ್ತು ಪ್ರಸ್ತುತ ಉನ್ನತೀಕರಣದ ಅಗತ್ಯತೆ
- ಮೊದಲ ಖರೀದಿ: ಭಾರತೀಯ ನೌಕಾಪಡೆಯು ಬರಾಕ್-1 ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2000 ರಲ್ಲಿ ಖರೀದಿಸಿತ್ತು.
- ನಿಯೋಜನೆ: ಪ್ರಸ್ತುತ ಈ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ವಿಮಾನವಾಹಕ ನೌಕೆ ಐಎನ್‌ಎಸ್ ವಿಕ್ರಮಾದಿತ್ಯ (INS Vikramaditya) ಸೇರಿದಂತೆ ದೆಹಲಿ-ವರ್ಗದ ವಿಧ್ವಂಸಕ ನೌಕೆಗಳು (Destroyers), ಶಿವಾಲಿಕ್ ಮತ್ತು ಬ್ರಹ್ಮಪುತ್ರ-ವರ್ಗದ ಯುದ್ಧನೌಕೆಗಳಲ್ಲಿ (Frigates) ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿದೆ.   
- ಆಧುನೀಕರಣ ಏಕೆ ಅಗತ್ಯ?: 2000ನೇ ಇಸವಿಯಲ್ಲಿ ಖರೀದಿಸಿದ ಈ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿನ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ ಚಿಪ್‌ಗಳು, ಪ್ರೊಸೆಸರ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್‌ಗಳು ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಹಳೆಯದಾಗಿವೆ (Obsolete). ಆಧುನಿಕ ಕಾಲದ ವೈಮಾನಿಕ ದಾಳಿಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸಲು ಮತ್ತು ಈ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳ ಆಯುಷ್ಯವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ಸಮಗ್ರ ಹಾರ್ಡ್‌ವೇರ್ ಮತ್ತು ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್ ಬದಲಾವಣೆ ಅನಿವಾರ್ಯವಾಗಿತ್ತು.