➤ ಭಾರತೀಯ ನೌಕಾಪಡೆಯ ಸಾಗರದಾಳದ ಶೋಧ, ರಕ್ಷಣೆ ಹಾಗೂ ತಾಂತ್ರಿಕ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಕ್ಕೆ ಮತ್ತಷ್ಟು ಬಲ ತುಂಬಲು 'ನಿಪುಣ್' (INS Nipun) ಎಂಬ ಅತ್ಯಾಧುನಿಕ ಡೈವಿಂಗ್ ಸಪೋರ್ಟ್ ವೆಸೆಲ್ (DSV) ಸಜ್ಜಾಗಿದೆ. 2026ರ ಆಗಸ್ಟ್ 31ರಂದು ಮುಂಬೈನ ನೌಕಾನೆಲೆಯಲ್ಲಿ (Naval Dockyard) ನಡೆಯಲಿರುವ ವಿಶೇಷ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಈ ನೌಕೆಯನ್ನು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಭಾರತೀಯ ನೌಕಾಪಡೆಗೆ ಸೇರ್ಪಡೆಗೊಳಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ.
➤ 'ನಿಪುಣ್' ನೌಕೆಯ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಮತ್ತು ತಯಾರಿಕೆ:
- ತಯಾರಕ ಸಂಸ್ಥೆ: ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶದ ವಿಶಾಖಪಟ್ಟಣಂನಲ್ಲಿರುವ ಸ್ವದೇಶಿ ನೌಕಾ ನಿರ್ಮಾಣ ಸಂಸ್ಥೆ ಹಿಂದೂಸ್ತಾನ್ ಶಿಪ್ಯಾರ್ಡ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್ (HSL) ಈ ನೌಕೆಯನ್ನು ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿ ನಿರ್ಮಿಸಿದೆ.
- ಶೇಕಡಾವಾರು ಸ್ವದೇಶಿ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ: 'ಆತ್ಮನಿರ್ಭರ ಭಾರತ್' ಹಾಗೂ 'ಮೇಕ್ ಇನ್ ಇಂಡಿಯಾ' ಅಭಿಯಾನದಡಿ ಸುಮಾರು 75% ರಿಂದ 80% ಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಸ್ವದೇಶಿ ಉಪಕರಣಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ಇದನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ.
- ಶ್ರೇಣಿ: ಇದು ನಿಸ್ತಾರ್ ಶ್ರೇಣಿಯ (Nistar-Class) ಎರಡನೇ ಡೈವಿಂಗ್ ಸಪೋರ್ಟ್ ನೌಕೆಯಾಗಿದೆ. ಈ ಶ್ರೇಣಿಯ ಮೊದಲ ನೌಕೆ 'ನಿಸ್ತಾರ್' (INS Nistar) ಅನ್ನು ಈಗಾಗಲೇ ನೌಕಾಪಡೆಗೆ ಸೇರ್ಪಡೆಗೊಳಿಸಲಾಗಿತ್ತು.
- ಹಸ್ತಾಂತರ: ಅಗತ್ಯ ತಾಂತ್ರಿಕ ಹಾಗೂ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯ ಸುದೀರ್ಘ ಪರೀಕ್ಷಾರ್ಥ ಪ್ರಯೋಗಗಳ ಬಳಿಕ, 2026ರ ಜುಲೈ 30ರಂದು 'ನಿಪುಣ್' ನೌಕೆಯನ್ನು ನೌಕಾಪಡೆಗೆ ಹಸ್ತಾಂತರಿಸಲಾಗಿತ್ತು.
➤ ನೌಕೆಯ ಪ್ರಮುಖ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಕಾರ್ಯ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ:
- ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ: ಸಾಗರದಾಳದ ಶೋಧನೆ, ಡೈವಿಂಗ್ ಬೆಂಬಲ, ಜಲಾಂತರ್ಗಾಮಿ ರಕ್ಷಣೆ
- ಮಾತೃ ನೌಕೆ (Mother Ship): ಜಲಾಂತರ್ಗಾಮಿ ಅಪಘಾತದ ವೇಳೆ 'ಆಳ ಸಮುದ್ರ ರಕ್ಷಣಾ ಜಲಾಂತರ್ಗಾಮಿ'ಗೆ (DSRV) ಮಾತೃ ನೌಕೆಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಣೆ
- ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ: ಅತ್ಯಾಧುನಿಕ ಸ್ಯಾಚುರೇಶನ್ ಡೈವಿಂಗ್ ಸಿಸ್ಟಮ್, ರೋಬೋಟಿಕ್ ROV, ಪಥದರ್ಶಕ (Navigation) ವ್ಯವಸ್ಥೆ
- ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸೌಲಭ್ಯ: ಆಳ ಸಮುದ್ರದಲ್ಲಿ ಮುಳುಗುಗಾರರ (Divers) ಸುರಕ್ಷತೆಗೆ ಹೈಪರ್ಬಾರಿಕ್ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಕೊಠಡಿ
➤ ರಕ್ಷಣಾ ಸಚಿವರ ಹೇಳಿಕೆ: "ಸ್ವದೇಶಿ ರಕ್ಷಣಾ ಉತ್ಪಾದನಾ ವಲಯವನ್ನು ಬಲಪಡಿಸಲು ಮತ್ತು ಎಂಎಸ್ಎಂಇ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗೆ ಹೊಸ ಅವಕಾಶ ಸೃಷ್ಟಿಸಲು ಇದು ಮಹತ್ವದ ಮೈಲಿಗಲ್ಲು" ಎಂದು ರಕ್ಷಣಾ ಸಚಿವ ರಾಜನಾಥ್ ಸಿಂಗ್ ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ.
