➤ ಭಾರತೀಯ ರಕ್ಷಣಾ ಮತ್ತು ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ರಂಗದಲ್ಲಿ ಮತ್ತೊಂದು ಐತಿಹಾಸಿಕ ಸಾಧನೆ ದಾಖಲಾಗಿದೆ. ರಕ್ಷಣಾ ಸಂಶೋಧನೆ ಮತ್ತು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಂಸ್ಥೆ (DRDO) ಯ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ ಬೆಂಗಳುರಿನ ‘ಗ್ಯಾಸ್ ಟರ್ಬೈನ್ ರಿಸರ್ಚ್ ಎಸ್ಟಾಬ್ಲಿಷ್ಮೆಂಟ್’ (GTRE) ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸುತ್ತಿರುವ ‘ಕಾವೇರಿ ಡ್ರೈ ಇಂಜಿನ್’ (Kaveri Dry Engine) ರಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಹಾರಾಟ ಪರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ನಿಗದಿತ ಗುರಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಕ್ಷಮತೆ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿ ಭಾರಿ ಯಶಸ್ಸು ಕಂಡಿದೆ.
- ಸಾಧಿಸಿದ ಥ್ರಸ್ಟ್ (Peak Thrust): ರಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಉನ್ನತ ಎತ್ತರದ (High-altitude) ಪರೀಕ್ಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಕಾವೇರಿ ಡ್ರೈ ಇಂಜಿನ್ 48.5 ಕಿಲೋನ್ಯೂಟನ್ (kN) ಪೀಕ್ ಡ್ರೈ ಥ್ರಸ್ಟ್ ಸಾಧಿಸಿದೆ.
- ನಿಗದಿತ ಗುರಿ: ಈ ಇಂಜಿನ್ಗೆ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ 46 kN ಥ್ರಸ್ಟ್ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ನಿಗದಿಪಡಿಸಲಾಗಿತ್ತು.
- ಪರೀಕ್ಷಾ ಸ್ಥಳಗಳು: ರಷ್ಯಾದ Central Institute of Aviation Motors (CIAM) ಮತ್ತು Gromov Flight Research Institute ನಲ್ಲಿ ಈ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳು ನಡೆದವು.
- ಫ್ಲೈಯಿಂಗ್ ಟೆಸ್ಟ್ಬೆಡ್: ರೂಪಾಂತರಿತ Ilyushin Il-76 (IL-76) ವಿಮಾನದ ಮೂಲಕ ಗಾಳಿಯಲ್ಲಿ ಈ ಇಂಜಿನ್ನ ಕ್ಷಮತೆಯನ್ನು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಪರೀಕ್ಷಿಸಲಾಯಿತು.
➤ ಚಂಪೂ KAVIGALU ಕಾವೇರಿ ಇಂಜಿನ್ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಮತ್ತು ಇತಿಹಾಸ
- ಯೋಜನೆಗೆ ಚಾಲನೆ: 1986 - 1989:
ತೇಜಸ್ (LCA - Light Combat Aircraft) ಯುದ್ಧವಿಮಾನಕ್ಕಾಗಿ ಸ್ವದೇಶಿ ಜೆಟ್ ಇಂಜಿನ್ ನಿರ್ಮಿಸಲು ಕಾವೇರಿ ಯೋಜನೆಗೆ ಚಾಲನೆ ನೀಡಲಾಯಿತು.
- ಸವಾಲುಗಳು ಮತ್ತು ಹಿನ್ನಡೆ: 1990s - 2000s : ಅತಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ತಾಪಮಾನ ತಡೆಯುವ ಲೋಹದ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ (High-temperature materials) ಮತ್ತು ಟರ್ಬೈನ್ ಬ್ಲೇಡ್ ನಿರ್ಮಾಣದಲ್ಲಿ ತಾಂತ್ರಿಕ ಸವಾಲುಗಳು ಎದುರಾದವು. ನಿರೀಕ್ಷಿತ 81 kN ಥ್ರಸ್ಟ್ ತಲುಪಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದ ಕಾರಣ ತೇಜಸ್ ವಿಮಾನಕ್ಕೆ ವಿದೇಶಿ ಇಂಜಿನ್ (GE F404) ಬಳಸಲಾಯಿತು.
- ಮರುರೂಪಿಸುವಿಕೆ (Redirection): 2010s - 2020:
ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಕೈಬಿಡದೆ, ಆಫ್ಟರ್ಬರ್ನರ್ ಇಲ್ಲದ 'ಡ್ರೈ ಇಂಜಿನ್' (Dry Engine) ರೂಪಾಂತರವಾಗಿ ಇದನ್ನು ಮರುವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು.
- ಪ್ರಸ್ತುತ ಮೈಲಿಗಲ್ಲು: ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2026
48.5 kN ಥ್ರಸ್ಟ್ ಸಾಧಿಸುವ ಮೂಲಕ ಭಾರತದ ಚಾಲಕರಹಿತ ಯುದ್ಧ ವಿಮಾನ 'ಘಾತಕ್' ಯೋಜನೆಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಚಾಲನೆ ದೊರೆತಿದೆ.
➤ ಕಾವೇರಿ ಡ್ರೈ ಇಂಜಿನ್ ಅನ್ನು ಭಾರತದ ಅತ್ಯಂತ ಮಹತ್ವಾಕಾಂಕ್ಷೆಯ ‘ಘಾತಕ್’ (Ghatak UCAV) ಎಂಬ ಸ್ಟೆಲ್ತ್ ಚಾಲಕರಹಿತ ಯುದ್ಧವಿಮಾನದಲ್ಲಿ (Unmanned Combat Aerial Vehicle) ಬಳಸಲು ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ. ಮುಂಬರುವ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಇನ್ನಷ್ಟು ಪ್ರಬಲವಾದ 'ಕಾವೇರಿ 2.0' ಮಾದರಿಯನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಲಾಗುತ್ತಿದ್ದು, ಇದು 55–60 kN ಡ್ರೈ ಥ್ರಸ್ಟ್ ಹಾಗೂ ಆಫ್ಟರ್ಬರ್ನರ್ ಬಳಸಿ 90–100 kN ಥ್ರಸ್ಟ್ ನೀಡುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಹೊಂದಿರಲಿದೆ.
ಭಾರತದ ಸ್ವದೇಶಿ ‘ಕಾವೇರಿ ಇಂಜಿನ್’ ಯೋಜನೆ: 4 ದಶಕಗಳ ಶ್ರಮಕ್ಕೆ ಸಿಕ್ಕ ದೊಡ್ಡ ಮೈಲಿಗಲ್ಲು!
Published by Akshata Halli
01 ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2026