Job Description: ➤ ಗುಜರಾತ್ ಸರ್ಕಾರವು ಜಲ ಸಂರಕ್ಷಣೆ, ನೀರಾವರಿ ಮತ್ತು ಪ್ರವಾಹ ನಿಯಂತ್ರಣವನ್ನು ಉತ್ತಮಗೊಳಿಸುವ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಮಹತ್ತರ ಹೆಜ್ಜೆ ಇಟ್ಟಿದೆ. ರಾಜ್ಯದ ಚೋಟಾ ಉದೈಪುರ್ ಮತ್ತು ತಾಪಿ ಜಿಲ್ಲೆಗಳಲ್ಲಿ 162 ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ವೆಚ್ಚದಲ್ಲಿ ಎರಡು ಅತ್ಯಾಧುನಿಕ ರಬ್ಬರ್ ಅಣೆಕಟ್ಟುಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಇದು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದ “ಕ್ಯಾಚ್ ದಿ ರೈನ್” (Catch the Rain) ಅಭಿಯಾನದ ಭಾಗವಾಗಿದೆ. ➤ ಗಾಳಿ ತುಂಬಿದ ರಬ್ಬರ್ ಅಣೆಕಟ್ಟು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ: ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಸಿಮೆಂಟ್ ಅಥವಾ ಕಾಂಕ್ರೀಟ್ ಅಣೆಕಟ್ಟುಗಳಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ಈ ರಬ್ಬರ್ ಅಣೆಕಟ್ಟುಗಳು ವಿಭಿನ್ನವಾಗಿವೆ. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ನದಿಯ ಅಡ್ಡಲಾಗಿ ಗಟ್ಟಿಮುಟ್ಟಾದ ರಬ್ಬರ್ ಬ್ಲಾಡರ್ (Rubber Bladder/ಚೀಲ) ಅನ್ನು ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಕಾರ್ಯವಿಧಾನ: ನೀರನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಬೇಕಾದಾಗ ಈ ರಬ್ಬರ್ ಚೀಲಕ್ಕೆ ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತವಾಗಿ ಗಾಳಿಯನ್ನು ತುಂಬಿಸಿ ಉಬ್ಬಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಪ್ರವಾಹ ನಿಯಂತ್ರಣ: ಮಳೆಗಾಲದಲ್ಲಿ ಭಾರಿ ಪ್ರಮಾಣದ ಪ್ರವಾಹ ಅಥವಾ ಹೂಳು ಬಂದಾಗ, ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ನಿಯಂತ್ರಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಮೂಲಕ ಗಾಳಿಯನ್ನು ಹೊರಗೆ ಬಿಟ್ಟು ಅಣೆಕಟ್ಟನ್ನು ಕುಗ್ಗಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ (Deflate). ಇದರಿಂದ ಪ್ರವಾಹದ ನೀರು ಮತ್ತು ಹೂಳು ಸರಾಗವಾಗಿ ಹರಿದು ಹೋಗುತ್ತದೆ. ➤ ಪ್ರಮುಖ ಎರಡು ಯೋಜನೆಗಳ ವಿವರಗಳು: ರಾಜವಾಸನ ರಬ್ಬರ್ ಅಣೆಕಟ್ಟು ಯೋಜನೆ: ಗುಜರಾತ್‌ನ ಚೋಟಾ ಉದೈಪುರ್ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ಹರಿಯುವ ಹೇರನ್ ನದಿಗೆ (Heran River) ಅಡ್ಡಲಾಗಿ ರಾಜವಾಸನ ರಬ್ಬರ್ ಅಣೆಕಟ್ಟನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಈ ಅತ್ಯಾಧುನಿಕ ಯೋಜನೆಗೆ ಅಂದಾಜು ₹82.97 ಕೋಟಿ ವೆಚ್ಚ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿದ್ದು, ಇದರ ಮೂಲಕ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ 25 ಹಳ್ಳಿಗಳ ಸುಮಾರು 3,420 ಹೆಕ್ಟೇರ್ ಕೃಷಿ ಭೂಮಿಗೆ ನೀರಾವರಿ ಸೌಲಭ್ಯ ದೊರೆಯಲಿದೆ. ಪಾಠಕವಾಡಿ ರಬ್ಬರ್ ಅಣೆಕಟ್ಟು ಯೋಜನೆ: ಗುಜರಾತ್‌ನ ತಾಪಿ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ಹರಿಯುವ ಅಂಬಿಕಾ ನದಿಗೆ (Ambika River) ಅಡ್ಡಲಾಗಿ ಪಾಠಕವಾಡಿ ರಬ್ಬರ್ ಅಣೆಕಟ್ಟನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಈ ಯೋಜನೆಗೆ ಸುಮಾರು ₹79.13 ಕೋಟಿ ವೆಚ್ಚ ಅಂದಾಜಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ಇದು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಪಾಠಕವಾಡಿ ಗ್ರಾಮ ಮತ್ತು ಅದರ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ಕೃಷಿ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗೆ (ಸುಮಾರು 650 ಹೆಕ್ಟೇರ್) ನೀರಾವರಿ ಒದಗಿಸುವ ಗುರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ➤ ತಾಂತ್ರಿಕ ವಿಶೇಷತೆಗಳು: - ದಕ್ಷಿಣ ಕೊರಿಯಾದ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ: ಈ ಯೋಜನೆಗೆ ಬಳಸಲಾಗುವ 18 mm ನಿಂದ 32 mm ದಪ್ಪವಿರುವ ವಿಶೇಷ ರಬ್ಬರ್ ಬ್ಲಾಡರ್‌ಗಳನ್ನು ದಕ್ಷಿಣ ಕೊರಿಯಾದಿಂದ ಆಮದು ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ. - ದೀರ್ಘ ಬಾಳಿಕೆ: ಈ ರಬ್ಬರ್ ಅಣೆಕಟ್ಟುಗಳು 50 ಡಿಗ್ರಿ ಸೆಲ್ಸಿಯಸ್‌ಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ತಾಪಮಾನವನ್ನೂ ತಡೆದುಕೊಳ್ಳಬಲ್ಲವು ಮತ್ತು ಇವುಗಳ ಜೀವಿತಾವಧಿ ಅಂದಾಜು 30 ವರ್ಷಗಳು. - SCADA ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ: ಹಸ್ತಚಾಲಿತ (Manual) ಶ್ರಮವಿಲ್ಲದೆ, ಇಡೀ ಅಣೆಕಟ್ಟಿನ ಗಾಳಿ ತುಂಬಿಸುವ ಮತ್ತು ಇಳಿಸುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು SCADA (Supervisory Control and Data Acquisition) ಆಟೊಮೇಷನ್ ಸಿಸ್ಟಮ್ ಮೂಲಕ ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತವಾಗಿ ನಿಯಂತ್ರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
