➤ ದೇಶದಾದ್ಯಂತ ಪರಿಶಿಷ್ಟ ಜಾತಿ (SC) ಸಮುದಾಯಗಳ ಕಲ್ಯಾಣಕ್ಕಾಗಿ ಜಾರಿಯಲ್ಲಿರುವ ಯೋಜನೆಗಳಲ್ಲಿ ಪಾರದರ್ಶಕತೆ ಮತ್ತು ದಕ್ಷತೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ಕೇಂದ್ರ ಸಾಮಾಜಿಕ ನ್ಯಾಯ ಮತ್ತು ಸಬಲೀಕರಣ ಸಚಿವಾಲಯವು ಒಂದು ಐತಿಹಾಸಿಕ ಹೆಜ್ಜೆ ಇಟ್ಟಿದೆ. ಕೇಂದ್ರ ಸಚಿವ ಡಾ. ವೀರೇಂದ್ರ ಕುಮಾರ್ ಅವರು 'PM-AJAY ಪೋರ್ಟಲ್' (PM-AJAY Portal) ಮತ್ತು 'AJAY ಮೊಬೈಲ್ ಆ್ಯಪ್' (AJAY Mobile App) ಅನ್ನು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಡಿಜಿಟಲ್ ಉಪಕ್ರಮವು ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ಅನುಸೂಚಿತ್ ಜಾತಿ ಅಭ್ಯುದಯ್ ಯೋಜನೆ (Pradhan Mantri Anusuchit Jaati Abhyuday Yojna - PM-AJAY) ಯ ಅನುಷ್ಠಾನ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಕಾಗದರಹಿತ (Paperless) ಮತ್ತು ಡಿಜಿಟಲೀಕರಣಗೊಳಿಸುವ ಗುರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.
➤ PM-AJAY ಪೋರ್ಟಲ್‌ನ ಪ್ರಮುಖ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಉದ್ದೇಶಗಳು:
  • ನೈಜ-ಸಮಯದ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ: ಈ ಪೋರ್ಟಲ್ ಮೂಲಕ ಯೋಜನೆಗಳ ಪ್ರಗತಿ, ಹಣಕಾಸು ಹಂಚಿಕೆ ಮತ್ತು ಫಲಾನುಭವಿಗಳಿಗೆ ತಲುಪುವ ಸೌಲಭ್ಯಗಳನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಟ್ರ್ಯಾಕ್ ಮಾಡಬಹುದು. ಇದು ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ವಿಳಂಬವನ್ನು ತಪ್ಪಿಸುತ್ತದೆ. 
  • ವ್ಯಾಪ್ತಿ : ದೇಶದಾದ್ಯಂತ ಇರುವ 47,000 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಪರಿಶಿಷ್ಟ ಜಾತಿ (SC) ಬಹುಸಂಖ್ಯಾತ ಗ್ರಾಮಗಳು ಮತ್ತು 40 ಲಕ್ಷಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಫಲಾನುಭವಿಗಳ ಸಾಮಾಜಿಕ-ಆರ್ಥಿಕ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯನ್ನು ಈ ಪೋರ್ಟಲ್ ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಡ್ಯಾಶ್‌ಬೋರ್ಡ್ ಮೂಲಕ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. 
  • ಮೈಲಿಗಲ್ಲು ಆಧಾರಿತ ಧನಸಹಾಯ: ಯೋಜನೆಯ ಪ್ರಗತಿಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಹಣ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗುವ ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಇದು ಹೊಂದಿದೆ. ಇದರಿಂದ ನಿಧಿ ದುರುಪಯೋಗಕ್ಕೆ ಬ್ರೇಕ್ ಬೀಳಲಿದೆ. 
➤ ಯೋಜನೆಯ 3 ಪ್ರಮುಖ ವಿಭಾಗಗಳು (Core Components) ಮತ್ತು ಡಿಜಿಟಲೀಕರಣ:
  • ಆದರ್ಶ ಗ್ರಾಮ ವಿಭಾಗ: ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಕಾಗದದ ಯೋಜನೆಗಳ ಬದಲಿಗೆ 50 ಸಾಮಾಜಿಕ-ಆರ್ಥಿಕ ಸೂಚಕಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಡಿಜಿಟಲ್ ಗ್ರಾಮ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು (VDPs) ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿ ಡ್ಯಾಶ್‌ಬೋರ್ಡ್‌ಗಳ ಮೂಲಕ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
  • ಸಹಾಯ ಅನುದಾನ: ಪರಿಶಿಷ್ಟ ಜಾತಿಯ ಜನರ ಜೀವನೋಪಾಯ, ಕೌಶಲ್ಯಾಭಿವೃದ್ಧಿ ಮತ್ತು ಉದ್ಯೋಗಾವಕಾಶಗಳಿಗಾಗಿ ರಾಜ್ಯಗಳಿಗೆ ನೀಡಲಾಗುವ ಆರ್ಥಿಕ ನೆರವನ್ನು ಕೇಂದ್ರೀಕೃತ ಎಂಐಎಸ್ (MIS) ಮೂಲಕ ಟ್ರ್ಯಾಕ್ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
  • ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿನಿಲಯಗಳ ನಿರ್ಮಾಣ: ಎಸ್‌ಸಿ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ಹಾಸ್ಟೆಲ್‌ಗಳ ನಿರ್ಮಾಣ ಹಾಗೂ ದುರಸ್ತಿ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಗಳನ್ನು ಡಿಜಿಟಲ್ ಆಗಿ ಸಲ್ಲಿಸಲು ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಪ್ರಗತಿಯನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಲು ಈ ವೇದಿಕೆ ನೆರವಾಗುತ್ತದೆ.
➤ AJAY ಮೊಬೈಲ್ ಆ್ಯಪ್ ಗ್ರಾಮೀಣ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೂ ಆಫ್‌ಲೈನ್ ಮೂಲಕ ಮನೆ-ಮನೆ ಸಮೀಕ್ಷೆ ನಡೆಸಲು ನೆರವಾಗುತ್ತದೆ, ಹಾಗೂ ಹಾಸ್ಟೆಲ್ ಮುಂತಾದ ಕಾಮಗಾರಿಗಳ ಜಿಯೋ-ಟ್ಯಾಗ್ ಮತ್ತು ಟೈಮ್-ಸ್ಟ್ಯಾಂಪ್ ಮಾಡಿದ ಫೋಟೋಗಳನ್ನು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ಅಪ್‌ಲೋಡ್ ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರ ಮುಕ್ತ ಹಾಗೂ ಪಾರದರ್ಶಕ ಹಣ ಬಿಡುಗಡೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸುತ್ತದೆ.