➤ ಭಾರತ ಹಾಗೂ ಚೀನಾ ನಡುವಿನ ಸುದೀರ್ಘ ಗಡಿ ವಿವಾದಕ್ಕೆ ಶಾಶ್ವತ ಹಾಗೂ ಶಾಂತಿಯುತ ಪರಿಹಾರ ಕಂಡುಕೊಳ್ಳುವ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ, ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಭದ್ರತಾ ಸಲಹೆಗಾರ (NSA) ಅಜಿತ್ ದೋವಲ್ ಅವರು ಆಗಸ್ಟ್ 24, 2026 (ಸೋಮವಾರ) ರಂದು ಚೀನಾದ ರಾಜಧಾನಿ ಬೀಜಿಂಗ್‌ಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ. 
➤ ಗಡಿ ವಿವಾದ ಬಗೆಹರಿಸಲು ರಚಿಸಲಾಗಿರುವ ವಿಶೇಷ ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳ (Special Representatives - SRs) 25ನೇ ಸುತ್ತಿನ ಮಾತುಕತೆಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಲು ಆಗಮಿಸಿರುವ ಅಜಿತ್ ದೋವಲ್ ಅವರು ಆಗಸ್ಟ್ 25, 2026 (ಮಂಗಳವಾರ) ರಂದು ಚೀನಾದ ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವ ವಾಂಗ್ ಯಿ ಅವರೊಂದಿಗೆ ದ್ವಿಪಕ್ಷೀಯ ಮಾತುಕತೆ ನಡೆಸಲಿದ್ದಾರೆ.
➤ ಪ್ರಮುಖ ಮುಖ್ಯಾಂಶಗಳು:

  • 25ನೇ ಸುತ್ತಿನ ಮಾತುಕತೆ: 2003ರಲ್ಲಿ ಆರಂಭವಾದ ಭಾರತ-ಚೀನಾ ಗಡಿ ವಿವಾದ ಬಗೆಹರಿಸುವ ವಿಶೇಷ ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳ ಚೌಕಟ್ಟಿನಡಿಯಲ್ಲಿ ಈ 25ನೇ ಸುತ್ತಿನ ಸಭೆ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ.
  • ಚೀನಾ ಉಪಾಧ್ಯಕ್ಷರ ಭೇಟಿ: ಚರ್ಚೆಯ ಭಾಗವಾಗಿ ಅಜಿತ್ ದೋವಲ್ ಅವರು ಚೀನಾದ ಉಪಾಧ್ಯಕ್ಷ ಹಾನ್ ಝೆಂಗ್ (Han Zheng) ಅವರನ್ನು ಭೇಟಿ ಮಾಡಿ ಗಡಿ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಶಾಂತಿ ಮತ್ತು ಸ್ಥಿರತೆ ಕಾಪಾಡುವ ಕುರಿತು ಚರ್ಚಿಸಿದ್ದಾರೆ.
  • 'ಅರ್ಲಿ ಹಾರ್ವೆಸ್ಟ್' ಒಪ್ಪಂದ (Early Harvest Agreement): ಗಡಿ ನಿರ್ಣಯದ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಸಣ್ಣ ಮಟ್ಟದ ಅಥವಾ ಹಂತ-ಹಂತದ ಪ್ರಗತಿ ಕಾಣಲು 'ಅರ್ಲಿ ಹಾರ್ವೆಸ್ಟ್' ಒಪ್ಪಂದದ ಸಾಧ್ಯತೆಗಳನ್ನು ಎರಡೂ ದೇಶಗಳು ಪರಿಶೀಲಿಸುತ್ತಿವೆ.
  • ಬ್ರಿಕ್ಸ್ (BRICS) ಶೃಂಗಸಭೆಯ ಸಿದ್ಧತೆ: ಮುಂದಿನ ತಿಂಗಳು ನವದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆಯಲಿರುವ ಬ್ರಿಕ್ಸ್ ಶೃಂಗಸಭೆಗೆ ಚೀನಾ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಕ್ಸಿ ಜಿನ್‌ಪಿಂಗ್ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ. ಈ ಭೇಟಿಯ ಪೂರ್ವಭಾವಿ ಸಿದ್ಧತೆಗಳ ಮೇಲೆಯೂ ಈ ಮಾತುಕತೆ ಬೆಳಕು ಚೆಲ್ಲಲಿದೆ.
  • ಗಡಿ ವ್ಯಾಪಾರ ಪುನರಾರಂಭ: ಸಿಕ್ಕಿಂನ ನಾಥೂಲಾ (Nathula) ಹಾಗೂ ಉತ್ತರಾಖಂಡದ ಲಿಪುಲೇಖ್ (Lipulekh) ಕಣಿವೆಗಳ ಮೂಲಕ ಗಡಿ ವ್ಯಾಪಾರ ಪುನರಾರಂಭಗೊಂಡಿರುವುದು ಎರಡೂ ದೇಶಗಳ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಹಾಗೂ ಆರ್ಥಿಕ ಸಂಬಂಧ ಚೇತರಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವುದಕ್ಕೆ ಪ್ರಮುಖ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿದೆ.

➤ ಗಡಿ ಪ್ರದೇಶದ ಪ್ರಸ್ತುತ ಸ್ಥಿತಿಗತಿ ಹಾಗೂ ಮಹತ್ವ:

  • ವಾಸ್ತವ ನಿಯಂತ್ರಣ ರೇಖೆ (LAC) ಯಲ್ಲಿ ಶಾಂತಿ: 2020ರ ಗಲ್ವಾನ್ ಸಂಘರ್ಷದ ಬಳಿಕ ಉಂಟಾಗಿದ್ದ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟು 2024ರ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಸಾಧಿಸಲಾದ ಸೇನಾ ಹಿಂತೆಗೆತದ (Disengagement) ನಂತರ ಸುಧಾರಣೆಯ ಹಾದಿಯಲ್ಲಿದೆ.
  • ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವರ ಹೇಳಿಕೆ: ಭಾರತದ ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವ ಎಸ್. ಜೈಶಂಕರ್ ಅವರು "ಗಡಿ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಶಾಂತಿ ಮತ್ತು ಸೌಹಾರ್ದತೆ ನೆಲೆಸಿದರೆ ಮಾತ್ರ ಭಾರತ ಮತ್ತು ಚೀನಾ ನಡುವಿನ ದ್ವಿಪಕ್ಷೀಯ ಬಾಂಧವ್ಯ ಸುಧಾರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯ" ಎಂದು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ.
  • ಆರ್ಥಿಕ ಹಾಗೂ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಸುಧಾರಣೆ: ನಿಯಮಿತ ಸೇನಾ ಮತ್ತು ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಮಾತುಕತೆಗಳ (WMCC) ಮೂಲಕ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳನ್ನು ಶಮನಗೊಳಿಸಿ, ವ್ಯಾಪಾರ ಹಾಗೂ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಬಾಂಧವ್ಯವನ್ನು ಪುನರುಜ್ಜೀವನಗೊಳಿಸುವುದು ಈ ಭೇಟಿಯ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ.