➤ ಭಾರತ ಮತ್ತು ಜಪಾನ್ ನಡುವಿನ ದ್ವಿಪಕ್ಷೀಯ ಸಂಬಂಧ ಹಾಗೂ ರಕ್ಷಣಾ ಸಹಕಾರವನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಬಲಪಡಿಸುವ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ 4ನೇ ಭಾರತ-ಜಪಾನ್ 2+2 ಸಚಿವರ ಸಂವಾದವು (India-Japan 2+2 Ministerial Dialogue) ನವೆಂಬರ್ 19, 2026 ರಂದು ಜಪಾನ್ನ ರಾಜಧಾನಿ ಟೋಕಿಯೋದಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ. ಈ ಮಹತ್ವದ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಲು ಕೇಂದ್ರ ರಕ್ಷಣಾ ಸಚಿವ ರಾಜನಾಥ್ ಸಿಂಗ್ ಮತ್ತು ವಿದೇಶಾಂಗ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಸಚಿವ ಡಾ. ಎಸ್. ಜೈಶಂಕರ್ ಅವರು ನವೆಂಬರ್ 18-19 ರಂದು ಜಪಾನ್ಗೆ ಅಧಿಕೃತ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ.
- ಸಭೆಯ ಆವೃತ್ತಿ ಮತ್ತು ಸ್ಥಳ: 4ನೇ ಭಾರತ-ಜಪಾನ್ 2+2 ಸಂವಾದ – ಟೋಕಿಯೋ, ಜಪಾನ್ (ನವೆಂಬರ್ 19, 2026). (ಇದಕ್ಕೂ ಮುನ್ನ 3ನೇ ಆವೃತ್ತಿಯು ಆಗಸ್ಟ್ 20, 2024 ರಂದು ನವದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆದಿತ್ತು).
- ಭಾರತದ ನಿಯೋಗ: ರಕ್ಷಣಾ ಸಚಿವ ರಾಜನಾಥ್ ಸಿಂಗ್ ಮತ್ತು ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವ ಡಾ. ಎಸ್. ಜೈಶಂಕರ್.
- ಜಪಾನ್ ನಿಯೋಗ: ಜಪಾನ್ ರಕ್ಷಣಾ ಸಚಿವ ಶಿಂಜಿರೊ ಕೊಯಿಜುಮಿ (Shinjiro Koizumi) ಮತ್ತು ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವ ತೋಷಿಮಿಟ್ಸು ಮೊಟೆಗಿ (Toshimitsu Motegi).
- ರೈಸಿನಾ ಟೋಕಿಯೋ (Raisina Tokyo): ಈ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಡಾ. ಎಸ್. ಜೈಶಂಕರ್ ಅವರು 3ನೇ ಆವೃತ್ತಿಯ 'ರೈಸಿನಾ ಟೋಕಿಯೋ 2026' ಸಂವಾದದಲ್ಲಿಯೂ ಭಾಗವಹಿಸಿ, ಸೆಮಿಕಂಡಕ್ಟರ್ಗಳು, ನಿರ್ಣಾಯಕ ಖನಿಜಗಳು (Critical Minerals), ಶುದ್ಧ ಇಂಧನ ಮತ್ತು ಪೂರೈಕೆ ಸರಪಳಿ ವೈವಿಧ್ಯೀಕರಣದ ಕುರಿತು ಮಾತನಾಡಿದ್ದಾರೆ.
➤ 2+2 ಸಂವಾದ: ಎರಡು ದೇಶಗಳ ನಡುವಿನ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಮಟ್ಟದ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ (Strategic) ಮತ್ತು ರಕ್ಷಣಾ ಸಹಕಾರದ ವೇದಿಕೆಯೇ '2+2 ಸಂವಾದ'. ಇದರಲ್ಲಿ ಎರಡೂ ದೇಶಗಳ ರಕ್ಷಣಾ ಸಚಿವರು ಮತ್ತು ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವರು ಒಟ್ಟಾಗಿ ಕುಳಿತು ದ್ವಿಪಕ್ಷೀಯ ಭದ್ರತೆ, ಮಿಲಿಟರಿ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಸ್ಥಿರತೆಯ ಕುರಿತು ಚರ್ಚಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಭಾರತವು ಕೇವಲ ಆಯ್ದ ಕೆಲವು ಪ್ರಮುಖ ದೇಶಗಳೊಂದಿಗೆ ಮಾತ್ರ 2+2 ಸಚಿವರ ಮಟ್ಟದ ಸಂವಾದವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಅವುಗಳೆಂದರೆ:
1. ಅಮೆರಿಕ (USA)
2. ಜಪಾನ್ (Japan)
3. ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ (Australia)
4. ರಷ್ಯಾ (Russia)
5. ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್ಡಮ್ (UK - ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ)
➤ ಟೋಕಿಯೋ ಸಭೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಚರ್ಚಾ ವಿಷಯಗಳು
1. ಮುಕ್ತ ಮತ್ತು ನಿಯಮಾಧಾರಿತ ಇಂಡೋ-ಪೆಸಿಫಿಕ್ (Free and Open Indo-Pacific): ಇಂಡೋ-ಪೆಸಿಫಿಕ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಶಾಂತಿ, ಸ್ಥಿರತೆ ಮತ್ತು ಸಮುದ್ರ ಮಾರ್ಗಗಳ ಸುರಕ್ಷತೆಯನ್ನು ಕಾಪಾಡುವುದು ಎರಡೂ ದೇಶಗಳ ಪ್ರಮುಖ ಆದ್ಯತೆಯಾಗಿದೆ. ಕ್ವಾಡ್ (QUAD - ಭಾರತ, ಜಪಾನ್, ಅಮೆರಿಕ, ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ) ಒಕ್ಕೂಟದ ಮೂಲಕ ಈ ಸಹಕಾರವನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಬಲಪಡಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಲಾಗಿದೆ.
2. ರಕ್ಷಣಾ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಕೈಗಾರಿಕಾ ಸಹಕಾರ: ರಕ್ಷಣಾ ಉಪಕರಣಗಳ ಜಂಟಿ ತಯಾರಿಕೆ, ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ವರ್ಗಾವಣೆ ಮತ್ತು 'ಮೇಕ್ ಇನ್ ಇಂಡಿಯಾ' ಉಪಕ್ರಮದಡಿ ಜಪಾನ್ ಕಂಪನಿಗಳ ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳುವಿಕೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವ ಬಗ್ಗೆ ಚರ್ಚಿಸಲಾಗಿದೆ.
3. ಜಂಟಿ ಮಿಲಿಟರಿ ಸಮರಾಭ್ಯಾಸಗಳು: ಭಾರತ ಮತ್ತು ಜಪಾನ್ ಸೇನಾಪಡೆಗಳ ನಡುವಿನ ಸಮನ್ವಯವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ಜಂಟಿ ಸಮರಾಭ್ಯಾಸಗಳ ವ್ಯಾಪ್ತಿ ಮತ್ತು ಸಂಕೀರ್ಣತೆಯನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಲು ಒಪ್ಪಿಗೆ ಸೂಚಿಸಲಾಗಿದೆ.
4. ಆರ್ಥಿಕ ಭದ್ರತೆ ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ: ಜುಲೈ 2026 ರಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಪ್ರಧಾನಿ ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿ ಮತ್ತು ಜಪಾನ್ ಪ್ರಧಾನಿ ಸನೇ ತಕೈಚಿ (Sanae Takaichi) ಅವರ ನಡುವೆ ನಡೆದ ವಾರ್ಷಿಕ ಶೃಂಗಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಕೃತಕ ಬುದ್ಧಿಮತ್ತೆ (AI) ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಭದ್ರತೆಯ ಕುರಿತು ತೆಗೆದುಕೊಂಡ ನಿರ್ಣಯಗಳ ಪ್ರಗತಿಯನ್ನು ಈ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಪರಿಶೀಲಿಸಲಾಗಿದೆ.
4ನೇ ಭಾರತ-ಜಪಾನ್ 2+2 ಸಚಿವರ ಸಂವಾದ 2026: ಟೋಕಿಯೋದಲ್ಲಿ ರಕ್ಷಣಾ ಮತ್ತು ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಸಹಕಾರದ ವಿಮರ್ಶೆ
Published by Akshata Halli
2 hours ago