➤ ಹವಾಮಾನ ವೈಪರೀತ್ಯ ಹಾಗೂ ಭೀಕರ ಪ್ರಕೃತಿ ವಿಕೋಪದಿಂದ ತೀವ್ರ ಹಾನಿಗೊಳಗಾಗಿರುವ ನೆರೆರಾಷ್ಟ್ರ ನೇಪಾಳದ ನೆರವಿಗೆ ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆ (UN) ಧಾವಿಸಿದೆ. ನೇಪಾಳದಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸಿದ ಭೀಕರ ಪ್ರವಾಹ ಮತ್ತು ಹಿಮನದಿ ಕುಸಿತದ ಪರಿಣಾಮಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸಲು ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ 'ಲಾಸ್ ಅಂಡ್ ಡ್ಯಾಮೇಜ್' (Loss and Damage Fund - FRLD) ನಿಧಿಯಿಂದ 2.16 ಕೋಟಿ ಅಮೆರಿಕನ್ ಡಾಲರ್ (ಸುಮಾರು ₹205 ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿ) ತುರ್ತು ನೆರವನ್ನು ತಾತ್ಕಾಲಿಕವಾಗಿ ಅನುಮೋದಿಸಲಾಗಿದೆ.
| ಪರಿಹಾರ ಮೊತ್ತ | 2.16 ಕೋಟಿ ಅಮೆರಿಕನ್ ಡಾಲರ್ ($21.6 Million) |
| ಫಲಾನುಭವಿ ದೇಶ | ನೇಪಾಳ (Nepal) |
| ಸಂಸ್ಥೆ/ನಿಧಿ | ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ 'Fund for Responding to Loss and Damage (FRLD)' |
| ಪ್ರಮುಖ ಘಟನೆ | ಆಗಸ್ಟ್ನಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸಿದ ಭೋಟೆ ಕೋಶಿ (Bhote Koshi) ಹಿಮನದಿ ದುರಂತ ಮತ್ತು ಪ್ರವಾಹ |
| ಸ್ಥಾಪನೆ/ಹಿನ್ನೆಲೆ | COP27 (ಈಜಿಪ್ಟ್, 2022) ರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪನೆ, COP28 (ದುಬೈ, 2023) ರಲ್ಲಿ ಚಾಲನೆ |
➤ ಈ ಸುದ್ದಿಯ ಹಿನ್ನೆಲೆ:
ಕಳೆದ ಆಗಸ್ಟ್ನಲ್ಲಿ ನೇಪಾಳ-ಚೀನಾ ಗಡಿ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಉಂಟಾದ ಹಿಮನದಿ ಮತ್ತು ಮಂಜುಗಡ್ಡೆಗಳ ಕುಸಿತದಿಂದಾಗಿ (Glacial Lake Outburst / Flash Flood) ಭೋಟೆ ಕೋಶಿ ನದಿ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಭೀಕರ ಪ್ರವಾಹ ಉಂಟಾಯಿತು. ಈ ಪ್ರಕೃತಿ ವಿಕೋಪದಿಂದಾಗಿ ನೂರಾರು ಜನರು ಪ್ರಾಣ ಕಳೆದುಕೊಂಡರಲ್ಲದೆ, ಕೋಟ್ಯಂತರ ರೂಪಾಯಿ ಮೌಲ್ಯದ ರಸ್ತೆ, ಸೇತುವೆ ಮತ್ತು ಮೂಲಸೌಕರ್ಯಗಳು ನಾಶವಾಗಿದ್ದವು.
ಈ ಆಕಸ್ಮಿಕ ನೈಸರ್ಗಿಕ ವಿಕೋಪಕ್ಕೆ ತಕ್ಷಣವೇ ಸ್ಪಂದಿಸಿರುವ ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಈ ವಿಭಾಗವು ಪರಿಹಾರ ನೀಡಲು ಮುಂದಾಗಿದೆ. ಪ್ರಕೃತಿ ವಿಕೋಪಕ್ಕೆ ಈ ರೀತಿಯ ತುರ್ತು ಪರಿಹಾರ ನಿಧಿಯನ್ನು ಮಂಜೂರು ಮಾಡುತ್ತಿರುವುದು ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲೇ ಇದೇ ಮೊದಲ ಬಾರಿಯಾಗಿದೆ.
➤ 'ಲಾಸ್ ಅಂಡ್ ಡ್ಯಾಮೇಜ್' ನಿಧಿ? (What is Loss and Damage Fund?)
ಹವಾಮಾನ ಬದಲಾವಣೆ ಮತ್ತು ಜಾಗತಿಕ ತಾಪಮಾನದ (Global Warming) ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಉಂಟಾಗುವ ಪ್ರಾಕೃತಿಕ ವಿಕೋಪಗಳನ್ನು ತಡೆಯಲು ಅಥವಾ ನಿಯಂತ್ರಿಸಲು ಬಡ ಮತ್ತು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಶೀಲ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಿಗೆ ಸ್ವಂತ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳ ಕೊರತೆ ಇರುತ್ತದೆ.
- ಸ್ಥಾಪನೆ: 2022ರಲ್ಲಿ ಈಜಿಪ್ಟ್ನ ಶರ್ಮ್ ಎಲ್-ಶೇಖ್ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ COP27 ಶೃಂಗಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಈ ನಿಧಿಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಲಾಯಿತು.
- ಚಾಲನೆ: 2023ರಲ್ಲಿ ದುಬೈನಲ್ಲಿ ನಡೆದ COP28 ಶೃಂಗಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಜಾರಿಗೆ ತರಲಾಯಿತು.
- ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶ: ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಹೊಂದಿದ (ವಿಕಸಿತ) ದೇಶಗಳು ಕೈಗಾರೀಕರಣ ಮತ್ತು ಮಾಲಿನ್ಯದಿಂದ ಜಾಗತಿಕ ತಾಪಮಾನಕ್ಕೆ ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣವಾಗಿವೆ. ಆದರೆ ಇದರ ದುಷ್ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಎದುರಿಸುತ್ತಿರುವ ಬಡ ಹಾಗೂ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಶೀಲ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಿಗೆ ಆರ್ಥಿಕ ನೆರವು, ಪರಿಹಾರ ಮತ್ತು ಪುನರ್ವಸತಿ ಕಲ್ಪಿಸುವುದು ಈ ನಿಧಿಯ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ.