ಸುಸ್ಥಿರ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಪಥದಲ್ಲಿ ರೈಲ್ವೆ: ಜಾಗತಿಕ ಸಾರಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವದ ಪಾತ್ರ

* ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ರೈಲ್ವೆ ಒಕ್ಕೂಟ (UIC) ಪ್ರಕಟಿಸಿದ ಇತ್ತೀಚಿನ ಜಾಗತಿಕ ರೈಲು ಸುಸ್ಥಿರತಾ ವರದಿ ವಿಶ್ವದ ಸಾರಿಗೆ ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ ರೈಲ್ವೆಯ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಎತ್ತಿಹಿಡಿದಿದೆ. ಕಡಿಮೆ ವೆಚ್ಚ, ಹೆಚ್ಚಿನ ಸುರಕ್ಷತೆ, ಪರಿಸರ ಸ್ನೇಹಿ ಸ್ವಭಾವ ಮತ್ತು ಸಾಮೂಹಿಕ ಸಂಚಾರ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ಕಾರಣದಿಂದ ರೈಲ್ವೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಸುಸ್ಥಿರ ಸಾರಿಗೆಯ ಕೇಂದ್ರ ಬಿಂದು ಆಗುತ್ತಿದೆ. ಇದೇ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ, ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆ 2026ರಿಂದ 2035ರವರೆಗೆ “ಸುಸ್ಥಿರ ಸಾರಿಗೆ ದಶಕ”ವನ್ನು ಘೋಷಿಸಿ, ರೈಲ್ವೆಯನ್ನು ಅದರ ಪ್ರಮುಖ ಆಧಾರವಾಗಿ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದೆ.
* ರೈಲ್ವೆ ಪರಿಸರ ರಕ್ಷಣೆಯ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಅತಿ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾದ ಸಾರಿಗೆ ಮಾಧ್ಯಮವಾಗಿದೆ. ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ಸರಕು ಸಾಗಣದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ಶೇ.38ರಷ್ಟು ಮತ್ತು ಒಳನಾಡು ಪ್ರಯಾಣಿಕ ಸಂಚಾರದಲ್ಲಿ ಶೇ.6ರಷ್ಟು ಪಾಲು ರೈಲ್ವೆಯದ್ದೇ. ಕಡಿಮೆ ಕಾರ್ಬನ್ ಉತ್ಸರ್ಜನೆಯಿಂದ ಇದು ಹವಾಮಾನ ಬದಲಾವಣೆಯನ್ನು ಎದುರಿಸುವ ಪ್ರಮುಖ ಸಾಧನವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ಸುರಕ್ಷತೆಯಲ್ಲೂ ರೈಲ್ವೆ ಮುಂಚೂಣಿಯಲ್ಲಿದ್ದು, ಒಟ್ಟು ಸಾರಿಗೆ ಅಪಘಾತಗಳಲ್ಲಿ ರಸ್ತೆ ಸಾರಿಗೆಯ ಪಾಲು ಶೇ.98 ಇದ್ದರೆ, ರೈಲು ಅಪಘಾತಗಳ ಪ್ರಮಾಣ ಕೇವಲ ಶೇ.2ರಷ್ಟಿರುವುದು ಇದರ ನಂಬಿಕೆಗೂಡನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.
* ಆರ್ಥಿಕ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದಲೂ ರೈಲ್ವೆ ಬಹಳ ಲಾಭದಾಯಕವಾಗಿದೆ. ಖಾಸಗಿ ವಾಹನ ಪ್ರಯಾಣಕ್ಕೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ, ರೈಲು ಪ್ರಯಾಣ ವೆಚ್ಚವು ಬಹುಪಟ್ಟು ಕಡಿಮೆ. ಜೊತೆಗೆ, ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ 17 ಸುಸ್ಥಿರ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಗುರಿಗಳ ಪೈಕಿ ಲಿಂಗ ಸಮಾನತೆ, ಶುದ್ಧ ಇಂಧನ, ಸುಸ್ಥಿರ ನಗರ ನಿರ್ಮಾಣ, ಜವಾಬ್ದಾರಿಯುತ ಬಳಕೆ ಮತ್ತು ಹವಾಮಾನ ಕ್ರಮ ಸೇರಿದಂತೆ ಸುಮಾರು 8 ಗುರಿಗಳಿಗೆ ರೈಲ್ವೆ ನೇರವಾಗಿ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡುತ್ತಿದೆ.
* 2023ರ ವೇಳೆಗೆ ಜಾಗತಿಕ ರೈಲು ಹಳಿಗಳ ಒಟ್ಟು ಉದ್ದ 1.17 ಮಿಲಿಯನ್ ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ತಲುಪಿದ್ದು, ಇದು ಭೂಮಿಯ ಸುತ್ತಳತೆಗೆ ಸುಮಾರು 29 ಪಟ್ಟು ಸಮಾನವಾಗಿದೆ. ಈ ವಿಸ್ತಾರದಲ್ಲಿ ಏಷ್ಯಾ–ಪೆಸಿಫಿಕ್ ಪ್ರದೇಶವೇ ಮುಂಚೂಣಿ, ಜಾಗತಿಕ ರೈಲು ಪ್ರಯಾಣಿಕರಲ್ಲಿ ಶೇ.82ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಮಂದಿ ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲೇ ಸಂಚರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಜಪಾನ್ ದಕ್ಷತೆಯಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಸ್ಥಾನ ಪಡೆದಿದ್ದು, ಅಲ್ಲಿನ ನಾಗರಿಕರು ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಸರಾಸರಿ 180ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಬಾರಿ ರೈಲು ಪ್ರಯಾಣ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.
* ಹೂಡಿಕೆ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ಸ್ವಲ್ಪ ಕುಸಿತ ಕಂಡರೂ, ಚೀನಾದಂತಹ ದೇಶಗಳು ರೈಲು ಜಾಲ ವಿಸ್ತರಣೆಯಲ್ಲಿ ಭಾರೀ ಹೂಡಿಕೆ ಮುಂದುವರಿಸುತ್ತಿವೆ. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕವಚ ಸುರಕ್ಷತಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆ, ವಿದ್ಯುತ್ ಮತ್ತು ಹೈಡ್ರೋಜನ್ ಚಾಲಿತ ರೈಲುಗಳು, ಹೈಸ್ಪೀಡ್ ರೈಲುಗಳು ಹಾಗೂ ಆಧುನಿಕ ನೈಟ್ ಟ್ರೈನ್‌ಗಳ ಪರಿಚಯದಿಂದ ರೈಲ್ವೆ ಇನ್ನಷ್ಟು ಸುರಕ್ಷಿತ, ವೇಗವಂತ ಮತ್ತು ಜನಸ್ನೇಹಿಯಾಗಿ ರೂಪುಗೊಳ್ಳುತ್ತಿದೆ. ಪರಿಸರ ಸಂರಕ್ಷಣೆ, ಆರ್ಥಿಕತೆ, ಸುರಕ್ಷತೆ ಮತ್ತು ಜಾಗತಿಕ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಗುರಿಗಳ ಸಾಧನೆಯಲ್ಲಿ ರೈಲ್ವೆಯ ಪಾತ್ರ ಅತ್ಯಂತ ನಿರ್ಣಾಯಕವಾಗಿದ್ದು, ಅದಕ್ಕಾಗಿಯೇ ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಸುಸ್ಥಿರ ಸಾರಿಗೆ ದಶಕದಲ್ಲಿ ರೈಲ್ವೆ ಪ್ರಮುಖ ಸ್ಥಂಭವಾಗಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿದೆ.