➤ ದೇಶದ ನೀಲಿ ಆರ್ಥಿಕತೆ (Blue Economy) ಮತ್ತು ಕರಾವಳಿ ತೀರದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ಪೂರಕವಾಗುವಂತೆ, ಒಡಿಶಾ ಸರ್ಕಾರವು ಒಂದು ಐತಿಹಾಸಿಕ ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು ಕೈಗೊಂಡಿದೆ. ಒಡಿಶಾವನ್ನು ದೇಶದ ಪ್ರಮುಖ ಕಡಲ ರಫ್ತು ಕೇಂದ್ರವನ್ನಾಗಿ (Marine Export Hub) ಪರಿವರ್ತಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ರೂ. 2,295.45 ಕೋಟಿ ವೆಚ್ಚದ ‘ಆಳ ಸಮುದ್ರ ಮೀನುಗಾರಿಕೆ ಮಿಷನ್ (Deep Sea Fishing Mission: 2026-2036)’ ಯೋಜನೆಗೆ ಒಡಿಶಾ ರಾಜ್ಯ ಸಚಿವ ಸಂಪುಟ ಅಧಿಕೃತ ಅನುಮೋದನೆ ನೀಡಿದೆ. ಒಡಿಶಾದ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಮೋಹನ್ ಚರಣ್ ಮಾಝಿ (Mohan Charan Majhi) ಅವರ ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಕ್ಯಾಬಿನೆಟ್ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಈ ಪ್ರಮುಖ ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ.
➤ ಲೇಖನದ ಪ್ರಮುಖ ಮುಖ್ಯಾಂಶಗಳು:
  • ಯೋಜನೆಯ ಹೆಸರು: ಒಡಿಶಾ ಆಳ ಸಮುದ್ರ ಮೀನುಗಾರಿಕೆ ಮಿಷನ್ (Odisha Deep Sea Fishing Mission)
  • ಅನುಷ್ಠಾನದ ಅವಧಿ: 10 ವರ್ಷಗಳು (2026 ರಿಂದ 2036)
  • ಒಟ್ಟು ಬಜೆಟ್ ಹಂಚಿಕೆ: ರೂ. 2,295.45 ಕೋಟಿ
  • ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶ: ಕರಾವಳಿ ಮೀನುಗಾರಿಕೆ ಮೇಲಿನ ಒತ್ತಡ ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವುದು ಮತ್ತು ಆಳ ಸಮುದ್ರದ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳನ್ನು (ಉದಾಹರಣೆಗೆ: ಟ್ಯೂನಾ, ಆಕ್ಟೋಪಸ್/ಸ್ಕ್ವಿಡ್) ಸುಸ್ಥಿರವಾಗಿ ಬಳಸುವುದು.
  • ಗುರಿ: 2036 ರ ವೇಳೆಗೆ ವಾರ್ಷಿಕ ಕಡಲ ರಫ್ತನ್ನು 5,000 ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿಸುವುದು.
➤ ಮಿಷನ್‌ನ ಪ್ರಮುಖ ಉದ್ದೇಶಗಳು ಮತ್ತು ಕಾರ್ಯತಂತ್ರಗಳು:
  • ಬ್ಲೂ ಎಕಾನಮಿ ಹಬ್ (B-Hub) ಸ್ಥಾಪನೆ: ಈ ಮಿಷನ್‌ನ ಜ್ಞಾನ, ನಾವೀನ್ಯತೆ (Innovation) ಮತ್ತು ಸಮನ್ವಯ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಲು ಒಡಿಶಾದಲ್ಲಿ ಮೀಸಲಾದ ‘ಬ್ಲೂ ಎಕಾನಮಿ ಹಬ್’ (Blue Economy Hub) ಅನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಗುವುದು.
  • ಆಧುನೀಕರಣ: ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ದೋಣಿಗಳನ್ನು ಆಧುನಿಕ ಆಳ ಸಮುದ್ರದ ಹಡಗುಗಳನ್ನಾಗಿ (Deep Sea Fishing Vessels) ಮೇಲ್ದರ್ಜೆಗೆ ಏರಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಮೀನುಗಾರಿಕಾ ಬಂದರುಗಳನ್ನು ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಟ್ಟಕ್ಕೆ ತರುವುದು.
  • ಸೀಫುಡ್ ಪಾರ್ಕ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಕೋಲ್ಡ್ ಚೈನ್: ಹಿಡಿದ ಮೀನುಗಳು ಹಾಳಾಗದಂತೆ ತಡೆಯಲು ಕೋಲ್ಡ್ ಸ್ಟೋರೇಜ್ ಜಾಲ ಮತ್ತು ಮೌಲ್ಯವರ್ಧನೆಗಾಗಿ ವಿಶೇಷ ಸೀಫುಡ್ ಪಾರ್ಕ್‌ಗಳನ್ನು (Seafood Parks) ನಿರ್ಮಿಸುವುದು.
  • ಡಿಜಿಟಲ್ ಕಾವಲು (Digital Governance): ಸಮುದ್ರದಲ್ಲಿ ಹಡಗುಗಳ ಸಂಚಾರವನ್ನು ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ ಮಾಡಲು 'ವೆಸೆಲ್ ಮಾನಿಟರಿಂಗ್ ಸಿಸ್ಟಮ್ಸ್' (Vessel Monitoring Systems) ಮತ್ತು ಕೃತಕ ಹವಳದ ಬಂಡೆಗಳ (Artificial Reefs) ನಿರ್ಮಾಣದ ಮೂಲಕ ಸಮುದ್ರ ಸಂರಕ್ಷಣೆಗೆ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡುವುದು.