➤ ನವದೆಹಲಿ: ಭಾರತದ ಹಿಂದುಳಿದ ಜಿಲ್ಲೆಗಳು ಮತ್ತು ತಾಲ್ಲೂಕುಗಳಲ್ಲಿ (Blocks) ಸಮಗ್ರ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯನ್ನು ಸಾಧಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ನೀತಿ ಆಯೋಗವು (NITI Aayog) ‘ಸಂಪೂರ್ಣತಾ ಅಭಿಯಾನ 2.0’ ಅನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದೆ. ಈ ಅಭಿಯಾನವು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಆರೋಗ್ಯ, ಪೋಷಣೆ, ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿನ ಪ್ರಮುಖ ಸೂಚಕಗಳಲ್ಲಿ 100% ಪ್ರಗತಿಯನ್ನು (Saturation) ಸಾಧಿಸುವ ಗುರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.
➤ ಇದು ಮೂರು ತಿಂಗಳ ಅವಧಿಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಅಭಿಯಾನವಾಗಿದ್ದು, ಜನವರಿ 28 ರಿಂದ ಏಪ್ರಿಲ್ 14, 2026 ರವರೆಗೆ ನಡೆಯಲಿದೆ. ದೇಶದ 112 ಆಕಾಂಕ್ಷಿ ಜಿಲ್ಲೆಗಳು ಮತ್ತು 513 ಆಕಾಂಕ್ಷಿ ತಾಲ್ಲೂಕುಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಅಭಿಯಾನವನ್ನು ಜಾರಿಗೊಳಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಸರ್ಕಾರಿ ಯೋಜನೆಗಳು ಕಟ್ಟಕಡೆಯ ವ್ಯಕ್ತಿಗೂ ತಲುಪುವುದನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಇದರ ಮೂಲ ಮಂತ್ರವಾಗಿದೆ.
➤ ತಾಲ್ಲೂಕು ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು ಆರು ಕ್ಷೇತ್ರಗಳ ಮೇಲೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಒತ್ತು ನೀಡಲಾಗುತ್ತಿದೆ:
- ಪೂರಕ ಪೋಷಣೆ: ICDS ಯೋಜನೆಯಡಿ 6 ತಿಂಗಳಿನಿಂದ 6 ವರ್ಷದೊಳಗಿನ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ನಿಯಮಿತ ಪೋಷಕಾಂಶಯುಕ್ತ ಆಹಾರ ವಿತರಣೆ.
- ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ: ಅಂಗನವಾಡಿಗಳಲ್ಲಿ ಮಕ್ಕಳ ತೂಕ ಮತ್ತು ಎತ್ತರದ ನಿಖರ ಅಳತೆ.
- ಅಂಗನವಾಡಿ ಶೌಚಾಲಯ: ಕ್ರಿಯಾತ್ಮಕ ಶೌಚಾಲಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಹೊಂದಿರುವ ಅಂಗನವಾಡಿಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಹೆಚ್ಚಳ.
- ಕುಡಿಯುವ ನೀರು: ಅಂಗನವಾಡಿ ಕೇಂದ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಶುದ್ಧ ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿನ ಲಭ್ಯತೆ.
- ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳ ಶೌಚಾಲಯ: ಶಾಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಮತ್ತು ಸುಸಜ್ಜಿತ ಶೌಚಾಲಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆ.
- ಪ್ರಾಣಿ ಲಸಿಕೆ: ಜಾನುವಾರುಗಳಿಗೆ ಕಾಲುಬಾಯಿ ರೋಗದ (FMD) ವಿರುದ್ಧ ಲಸಿಕೆ ಹಾಕುವುದು.
➤ ಆಕಾಂಕ್ಷಿ ಜಿಲ್ಲೆಗಳ (Aspirational Districts) 5 ಪ್ರಮುಖ ಸೂಚಕಗಳು:
1. ಜನನದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮಕ್ಕಳ ತೂಕದ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ
2. ಕ್ಷಯರೋಗ (TB) ಪ್ರಕರಣಗಳ ಪತ್ತೆ ಮತ್ತು ವರದಿ ಮಾಡುವಿಕೆ (ಸರ್ಕಾರಿ ಮತ್ತು ಖಾಸಗಿ ವಲಯದಲ್ಲಿ).
3. ಗ್ರಾಮ/ನಗರ ಆರೋಗ್ಯ, ನೈರ್ಮಲ್ಯ ಮತ್ತು ಪೋಷಣೆ ದಿನಗಳ (VHSND/UHSND) ನಿಯಮಿತ ಆಚರಣೆ.
4. ಶಾಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಯಾತ್ಮಕ ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳ ಶೌಚಾಲಯಗಳ ನಿರ್ವಹಣೆ.
5. ಪಶುಸಂಗೋಪನೆ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಣಿಗಳಿಗೆ ಲಸಿಕಾ ವ್ಯಾಪ್ತಿ.