➤ ಭಾರತದ ಮಹತ್ವಾಕಾಂಕ್ಷೆಯ ಮೊದಲ ಮಾನವಸಹಿತ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಯೋಜನೆ ‘ಗಗನಯಾನ್’ (Gaganyaan Mission) ಸಾಕಾರಗೊಳ್ಳುವ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಸಂಶೋಧನಾ ಸಂಸ್ಥೆ (ISRO) ಮತ್ತೊಂದು ಐತಿಹಾಸಿಕ ಮೈಲಿಗಲ್ಲು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದೆ. ಗಗನಯಾತ್ರಿಗಳು ಪ್ರಯಾಣಿಸಲಿರುವ ‘ಕ್ರೂ ಮಾಡ್ಯೂಲ್’ (Crew Module) ಸುರಕ್ಷತೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಮೂರು ಅತ್ಯಂತ ನಿರ್ಣಾಯಕ ಮತ್ತು ಪ್ರಮುಖ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳ ತಾಂತ್ರಿಕ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳನ್ನು ಇಸ್ರೋ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದೆ.
➤ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಪರೀಕ್ಷಿಸಲಾದ 3 ಪ್ರಮುಖ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು:
1. ಕ್ರೂ ಮಾಡ್ಯೂಲ್ ಅಪ್‌ರೈಟಿಂಗ್ ಸಿಸ್ಟಮ್ (Crew Module Uprighting System - CMUS)
  • ಉದ್ದೇಶ: ಗಗನಯಾತ್ರಿಗಳು ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶದಿಂದ ಮರಳಿ ಬಂದು ಸಮುದ್ರಕ್ಕೆ ಇಳಿದಾಗ (Splashdown), ಕ್ರೂ ಮಾಡ್ಯೂಲ್ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ತಲೆಕೆಳಗಾಗದೆ, ನೇರವಾಗಿ ತೇಲುವಂತೆ ಮಾಡುವುದು ಈ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಕೆಲಸ.
  • ಕಾರ್ಯವಿಧಾನ: ಇದಕ್ಕಾಗಿ ಇಸ್ರೋ ವಿಶೇಷವಾದ 'ಕೋಲ್ಡ್-ಗ್ಯಾಸ್ ಆಧಾರಿತ ಅಪ್‌ರೈಟಿಂಗ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆ'ಯನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿದೆ. ಸಮುದ್ರದ ಅಲೆಗಳ ಮಧ್ಯೆಯೂ ನೌಕೆಯು ಸ್ಥಿರವಾಗಿರಲು ಮತ್ತು ಗಗನಯಾತ್ರಿಗಳ ಸುರಕ್ಷಿತ ರಕ್ಷಣೆಗೆ ಇದು ಅತ್ಯಗತ್ಯವಾಗಿದೆ. ಈ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಡಿ ಗ್ಯಾಸ್ ಬಾಟಲಿಗಳ ಮೂಲಕ ಕಂಟ್ರೋಲ್ ವಾಲ್ವ್‌ಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ಫ್ಲೋಟೇಶನ್ ಬಲೂನ್‌ಗಳನ್ನು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಉಬ್ಬಿಸುವ ಪರೀಕ್ಷೆ ನಡೆಸಲಾಗಿದೆ.
2.ಅಂಬಿಲಿಕಲ್ ಮೆಕ್ಯಾನಿಸಂ ಬೇರ್ಪಡಿಕೆ (Umbilical Mechanism Separation - CSU):
  • ಉದ್ದೇಶ: ಗಗನಯಾತ್ರಿಗಳು ಇರುವ ‘ಕ್ರೂ ಮಾಡ್ಯೂಲ್’ ಮತ್ತು ಅದಕ್ಕೆ ಇಂಧನ ಹಾಗೂ ವಿದ್ಯುತ್ ಒದಗಿಸುವ ‘ಸರ್ವೀಸ್ ಮಾಡ್ಯೂಲ್’ ನಡುವಿನ ಸಂಪರ್ಕವನ್ನು ಸರಿಯಾದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಕತ್ತರಿಸುವುದು ಇದರ ಕೆಲಸ.
  • ಕಾರ್ಯವಿಧಾನ: ಈ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಎರಡು ಭಾಗಗಳಿರುತ್ತವೆ — ಕ್ರೂ ಮಾಡ್ಯೂಲ್ ಕಡೆ ಇರುವ ಭಾಗವನ್ನು CSU-1 ಮತ್ತು ಸರ್ವೀಸ್ ಮಾಡ್ಯೂಲ್ ಕಡೆ ಇರುವ ಭಾಗವನ್ನು CSU-2 ಎನ್ನಲಾಗುತ್ತದೆ. ನೌಕೆಯು ಭೂಮಿಯ ವಾತಾವರಣಕ್ಕೆ ಮರು-ಪ್ರವೇಶಿಸುವ (Re-entry) ಮುನ್ನ ಸರ್ವೀಸ್ ಮಾಡ್ಯೂಲ್ ಬೇರ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಇದೀಗ ನಡೆಸಲಾದ ಪರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ CSU-2 ಭಾಗವು ಅತ್ಯಂತ ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿ ಹಾಗೂ ಯಾವುದೇ ರಚನಾತ್ಮಕ ಹಾನಿಯಿಲ್ಲದೆ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಬೇರ್ಪಟ್ಟಿದೆ.
3. ಅಪೆಕ್ಸ್ ಕವರ್ ಬೇರ್ಪಡಿಕೆ (Apex Cover Separation):
ಉದ್ದೇಶ: ಕ್ರೂ ಮಾಡ್ಯೂಲ್‌ನ ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ ಪ್ಯಾರಾಚೂಟ್‌ಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವ ಕವಚವನ್ನು ಸೂಕ್ತ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮುಕ್ತಗೊಳಿಸುವುದು.
ಕಾರ್ಯವಿಧಾನ: ಕ್ರೂ ಮಾಡ್ಯೂಲ್ ಭೂಮಿಗೆ ಇಳಿಯುವಾಗ ಅದರ ವೇಗವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ಪ್ಯಾರಾಚೂಟ್‌ಗಳನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಆ ಪ್ಯಾರಾಚೂಟ್‌ಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವ ಮೇಲ್ಭಾಗದ ಕವಚವನ್ನೇ 'ಅಪೆಕ್ಸ್ ಕವರ್' ಎನ್ನಲಾಗುತ್ತದೆ. ಪ್ಯಾರಾಚೂಟ್‌ಗಳು ತೆರೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಮುನ್ನ ಈ ಕವರ್ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಮತ್ತು ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿ ಬೇರ್ಪಡುವ ತಾಂತ್ರಿಕ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಈ ಪರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ದೃಢೀಕರಿಸಲಾಗಿದೆ.