➤ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪ್ರಯಾಣದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಅಳೆಯುವ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತ 'ಹೆನ್ಲಿ ಪಾಸ್‌ಪೋರ್ಟ್ ಇಂಡೆಕ್ಸ್' (Henley Passport Index - October 2026) ನ ಹೊಸ ಪಟ್ಟಿಯನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. ಈ ನೂತನ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಪಾಸ್‌ಪೋರ್ಟ್ ಶ್ರೇಯಾಂಕದಲ್ಲಿ ಸುಧಾರಣೆ ಕಂಡುಬಂದಿದ್ದರೂ, ವೀಸಾ ಮುಕ್ತ (Visa-free) ಪ್ರವೇಶವಿರುವ ದೇಶಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಕುಸಿತ ಉಂಟಾಗಿದೆ.
➤ ಭಾರತದ ನೂತನ ಶ್ರೇಯಾಂಕ: ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2026ರ ವರದಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ಭಾರತೀಯ ಪಾಸ್‌ಪೋರ್ಟ್ 84ನೇ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದೆ (ಕಳೆದ ವರ್ಷ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2025ರಲ್ಲಿ 85ನೇ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿತ್ತು). ಭಾರತವು ಈ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಅಲ್ಜೀರಿಯಾ ಮತ್ತು ಮೌರಿಟಾನಿಯಾ ದೇಶಗಳೊಂದಿಗೆ ಹಂಚಿಕೊಂಡಿದೆ.

  • ವೀಸಾ ಮುಕ್ತ ಪ್ರವೇಶ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿದೆ: ಭಾರತೀಯ ಪಾಸ್‌ಪೋರ್ಟ್ ಹೊಂದಿರುವವರು ಮುಂಚಿತವಾಗಿ ವೀಸಾ ಪಡೆಯದೆ ನೇರವಾಗಿ ಪ್ರಯಾಣಿಸಬಹುದಾದ ದೇಶಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ 57 ರಿಂದ 55 ಕ್ಕೆ ಇಳಿದಿದೆ.

  • ವಿಶ್ವದಲ್ಲೇ ಪ್ರಥಮ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿರುವ ದೇಶ: ಸಿಂಗಾಪುರ್ (Singapore) ಪಾಸ್‌ಪೋರ್ಟ್ ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ಮೊದಲ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದ್ದು, ಸಿಂಗಾಪುರ್ ನಾಗರಿಕರು ವಿಶ್ವದ 193 ದೇಶಗಳಿಗೆ ವೀಸಾ-ಮುಕ್ತ ಅಥವಾ ವೀಸಾ-ಆನ್-ಅರೈವಲ್ (Visa-on-arrival) ಸೌಲಭ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ.

  • ಎರಡನೇ ಸ್ಥಾನ: ಜಪಾನ್, ದಕ್ಷಿಣ ಕೊರಿಯಾ ಮತ್ತು ಯುನೈಟೆಡ್ ಅರಬ್ ಎಮಿರೇಟ್ಸ್ (UAE) ದೇಶಗಳು 188 ದೇಶಗಳ ಪ್ರವೇಶದೊಂದಿಗೆ ಜಂಟಿಯಾಗಿ ಎರಡನೇ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿವೆ.

  • ಅತ್ಯಂತ ದುರ್ಬಲ ಪಾಸ್‌ಪೋರ್ಟ್: ಅಫ್ಘಾನಿಸ್ತಾನವು 106ನೇ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದ್ದು, ವಿಶ್ವದಲ್ಲೇ ಅತ್ಯಂತ ದುರ್ಬಲ ಪಾಸ್‌ಪೋರ್ಟ್ ಎನಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ (ಕೇವಲ 22 ದೇಶಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಪ್ರವೇಶವಿದೆ).

 
➤ ಭಾರತೀಯ ಪಾಸ್‌ಪೋರ್ಟ್ ಶ್ರೇಯಾಂಕ: ಪಾಸ್‌ಪೋರ್ಟ್ ಸೂಚ್ಯಂಕವು ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ಇತರ ದೇಶಗಳ ಪ್ರವೇಶ ಮಟ್ಟ ಹಾಗೂ ತುಲನಾತ್ಮಕ ದತ್ತಾಂಶದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ನಿರ್ಧಾರವಾಗುತ್ತದೆ. ಭಾರತದ ರ್‍ಯಾಂಕ್ 85 ರಿಂದ 84 ಕ್ಕೆ ಏರಿಕೆಯಾಗಿದ್ದರೂ, ಇರಾನ್ ಮತ್ತು ಬೊಲಿವಿಯಾ ದೇಶಗಳ ಪ್ರವೇಶ ನಿಯಮಗಳಲ್ಲಿ ಆದ ಬದಲಾವಣೆಗಳಿಂದಾಗಿ ವೀಸಾ-ಮುಕ್ತವಾಗಿ ಪ್ರವೇಶಿಸಬಹುದಾದ ದೇಶಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ 57 ರಿಂದ 55 ಕ್ಕೆ ಇಳಿಕೆಯಾಗಿದೆ.
➤ ಭಾರತೀಯರು ವೀಸಾ ಇಲ್ಲದೆ ಪ್ರಯಾಣಿಸಬಹುದಾದ ಪ್ರಮುಖ ದೇಶಗಳ ಪಟ್ಟಿ (Visa-Free Countries List): ಭಾರತೀಯ ಪಾಸ್‌ಪೋರ್ಟ್ ಹೊಂದಿರುವವರು ವೀಸಾ ಮುಕ್ತವಾಗಿ ಅಥವಾ ವೀಸಾ-ಆನ್-ಅರೈವಲ್ ಮೂಲಕ ಭೇಟಿ ನೀಡಬಹುದಾದ ಪ್ರಮುಖ ದೇಶಗಳು ಇಲ್ಲಿವೆ:
- ಏಷ್ಯಾ ಪ್ರದೇಶ: ಭೂತಾನ್, ಕಝಕ್ಸ್ತಾನ್ (Kazakhstan), ಮಕಾವು (Macao), ಮಲೇಷ್ಯಾ, ನೇಪಾಳ ಮತ್ತು ಥೈಲ್ಯಾಂಡ್.
- ಆಫ್ರಿಕಾ: ಅಂಗೋಲಾ, ಮಾರಿಷಸ್,ರುವಾಂಡಾ (Rwanda) ಮತ್ತು ಸೆನೆಗಲ್.
- ಅಮೆರಿಕ ಮತ್ತು ಕೆರಿಬಿಯನ್: ಬಾರ್ಬಡೋಸ್, ಡೊಮಿನಿಕಾ, ಗ್ರೆನಾಡ, ಹೈತಿ, ಜಮೈಕಾ, ಟ್ರಿನಿಡಾಡ್ ಮತ್ತು ಟೊಬಾಗೊ.
- ಓಷಿಯಾನಿಯಾ ಮತ್ತು ಪೆಸಿಫಿಕ್: ಫಿಜಿ, ಕಿರಿಬಾಟಿ, ಮೈಕ್ರೋನೇಷಿಯಾ, ವಾನುವಾಟು ಮತ್ತು ಕುಕ್ ದ್ವೀಪಗಳು.