➤ ಅಮೆರಿಕದ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತ ಯೇಲ್ (Yale) ಮತ್ತು ಕೊಲಂಬಿಯಾ (Columbia) ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳ ಸಂಶೋಧಕರು ಜಂಟಿಯಾಗಿ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿರುವ 2026ರ ಜಾಗತಿಕ ಪರಿಸರ ಸಾಧನೆ ಸೂಚ್ಯಂಕದಲ್ಲಿ (Environmental Performance Index - EPI 2026) ಭಾರತವು ಅತ್ಯಂತ ಕಳಪೆ ಪ್ರದರ್ಶನ ನೀಡಿದ್ದು, ಒಟ್ಟು 177 ದೇಶಗಳ ಪೈಕಿ 176ನೇ ಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಕುಸಿದಿದೆ.
➤ 2026ರ ಪರಿಸರ ಸೂಚ್ಯಂಕದ ಪ್ರಮುಖ ಮುಖ್ಯಾಂಶಗಳು:
  • ಭಾರತದ ಸ್ಥಾನ: 177 ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ 176ನೇ ಸ್ಥಾನ (ಕಳೆದ 2022ರ ವರದಿಯಲ್ಲೂ ಭಾರತ ಕೊನೆಯ ಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿತ್ತು).
  • ಭಾರತ ಗಳಿಸಿದ ಅಂಕಗಳು: 100ಕ್ಕೆ ಕೇವಲ 22.4 ಅಂಕಗಳು.
  • ದಕ್ಷಿಣ ಏಷ್ಯಾ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ಪೈಕಿ ಸ್ಥಾನ: ದಕ್ಷಿಣ ಏಷ್ಯಾದ ಎಂಟು ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲೂ ಭಾರತವೇ ಕೊನೆಯ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದೆ.
  • ಮೊದಲ ಸ್ಥಾನ ಪಡೆದ ದೇಶ: ಎಷ್ಟೋನಿಯಾ (Estonia) - 74.79 ಅಂಕಗಳೊಂದಿಗೆ ಅಗ್ರಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದೆ.
  • ಕೊನೆಯ ಸ್ಥಾನ ಪಡೆದ ದೇಶ: ಲಾವೋಸ್ (Laos) - 177ನೇ ಸ್ಥಾನ.
➤ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನದ ಪ್ರಮುಖ ವಿಭಾಗಗಳು ಮತ್ತು ಭಾರತದ ಸ್ಥಾನ: ಈ ಸೂಚ್ಯಂಕವನ್ನು ಒಟ್ಟು 47 ಸೂಚಕಗಳ (Indicators) ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಮೂರು ಪ್ರಮುಖ ವಿಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ಭಾರತದ ಸಾಧನೆ ಈ ಕೆಳಗಿನಂತಿದೆ:
  1. ಪರಿಸರ ಆರೋಗ್ಯ (Environmental Health): 174ನೇ ಸ್ಥಾನ
  2. ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಚಟುವಟಿಕೆ (Ecosystem Vitality): 171ನೇ ಸ್ಥಾನ
  3. ಹವಾಮಾನ ಬದಲಾವಣೆ ನಿಯಂತ್ರಣ (Climate Change Mitigation): 130ನೇ ಸ್ಥಾನ
➤ ವರದಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ದೇಶದ ಕೋಟ್ಯಂತರ ಜನರಿಗೆ ಆಧುನಿಕ ಇಂಧನ ನೀಡುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ನಗರೀಕರಣ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವುದು, ಕಲ್ಲಿದ್ದಲು ಆಧಾರಿತ ವಿದ್ಯುತ್ ಸ್ಥಾವರಗಳ ಮೇಲಿನ ಅತಿಯಾದ ಅವಲಂಬನೆ ಹಾಗೂ ಇದರಿಂದಾಗಿ ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ವಾಯು ಮಾಲಿನ್ಯ ಮತ್ತು ಸಾವು-ನೋವುಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಅಪಾಯಕಾರಿ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಏರಿಕೆಯಾಗುತ್ತಿರುವುದೇ ಭಾರತದ ಈ ದೊಡ್ಡ ಕುಸಿತಕ್ಕೆ ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ.
➤ ವರದಿಯಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಸಮಾಧಾನಕರ ಅಂಶ: ಭಾರತದ ಶ್ರೇಯಾಂಕ ತಳಮಟ್ಟದಲ್ಲಿದ್ದರೂ, ಕಳೆದ ಒಂದು ದಶಕದಲ್ಲಿ (10 ವರ್ಷಗಳು) ಭಾರತದ ಪರಿಸರ ಸುಧಾರಣಾ ಪ್ರಯತ್ನಗಳ ರೇಟಿಂಗ್‌ನಲ್ಲಿ +7.47 ರಷ್ಟು ಪ್ರಗತಿ ಕಂಡುಬಂದಿದೆ. ಇಂಗಾಲದ ಡೈಆಕ್ಸೆಡ್ ($CO_2$) ಮತ್ತು ಸಲ್ಫರ್ ಡೈ ಆಕ್ಸೆಡ್ ($SO_2$) ನಂತಹ ಹಾನಿಕಾರಕ ಅನಿಲಗಳ ಬಿಡುಗಡೆಯ ಪ್ರಮಾಣವು ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿದ್ದರೂ, ಈ ಹಿಂದೆ ಇದ್ದ ವೇಗಕ್ಕೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ಈಗ ಅದರ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ದರ ಸ್ವಲ್ಪ ಮಟ್ಟಿಗೆ ನಿಧಾನಗೊಂಡಿದೆ ಎಂದು ಸಂಶೋಧಕರು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.