➤ ಹರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿ: ಪರ್ಷಿಯನ್ ಗಲ್ಫ್ ಮತ್ತು ಓಮನ್ ಗಲ್ಫ್ ಅನ್ನು ಜೋಡಿಸುವ ಅತ್ಯಂತ ಕಿರಿದಾದ ಸಮುದ್ರ ಮಾರ್ಗವೇ ಹರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿ. ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ಸರಬರಾಜಾಗುವ ಒಟ್ಟು ಕಚ್ಚಾ ತೈಲದ ಸುಮಾರು ಶೇಕಡಾ ಇಪ್ಪತ್ತರಷ್ಟು (20%) ಭಾಗ ಇದೇ ಮಾರ್ಗದ ಮೂಲಕ ಸಾಗುತ್ತದೆ. ಇರಾನ್ ದೇಶವು ಈ ಜಲಸಂಧಿಯ ಮೇಲೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ನಿಯಂತ್ರಣ ಹೊಂದಿದ್ದು, ಯುದ್ಧ ಅಥವಾ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟಿನ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಈ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಬಂದ್ ಮಾಡುವುದಾಗಿ ಹಲವು ಬಾರಿ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ನೀಡಿದೆ.
➤ ಯೋಜನೆಯ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶ ಮತ್ತು ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ತಂತ್ರ: ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾ ಈಗಾಗಲೇ ಹೊಂದಿರುವ ತನ್ನ ಪೂರ್ವ-ಪಶ್ಚಿಮ ಕಚ್ಚಾ ತೈಲ ಪೈಪ್ಲೈನ್ (East-West Crude Oil Pipeline) ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಬೃಹತ್ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ವಿಸ್ತರಿಸಲು ಮುಂದಾಗಿದೆ.
- ಸುರಕ್ಷಿತ ಮಾರ್ಗ: ಪರ್ಷಿಯನ್ ಗಲ್ಫ್ ಕರಾವಳಿಯಿಂದ ನೇರವಾಗಿ ಕೆಂಪು ಸಮುದ್ರದ (Red Sea) ಯನ್ಬು (Yanbu) ಬಂದರಿನವರೆಗೆ ತೈಲವನ್ನು ಭೂಮಾರ್ಗದ ಪೈಪ್ಲೈನ್ ಮೂಲಕ ಸಾಗಿಸುವುದು ಇದರ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶ.
- ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ವಿಸ್ತರಣೆ: ಪ್ರಸ್ತುತ ಈ ಪೈಪ್ಲೈನ್ ದಿನಕ್ಕೆ 7 ಮಿಲಿಯನ್ ಬ್ಯಾರಲ್ ತೈಲ ಸಾಗಿಸುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಹೊಂದಿದೆ. ಹೊಸ ಯೋಜನೆಯ ಅನ್ವಯ ಇದನ್ನು ಇನ್ನು 2 ಮಿಲಿಯನ್ ಬ್ಯಾರಲ್ ಹೆಚ್ಚಿಸಿ, ಒಟ್ಟು ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ದಿನಕ್ಕೆ 9 ಮಿಲಿಯನ್ ಬ್ಯಾರಲ್ಗೆ ಕೊಂಡೊಯ್ಯುವ ಗುರಿ ಹೊಂದಲಾಗಿದೆ.
- ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಸಹಕಾರ: ಹರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಗೆ ಬೇರೆ ಯಾವುದೇ ಪರ್ಯಾಯ ಮಾರ್ಗವಿಲ್ಲದ ಕುವೈತ್, ಬಹ್ರೇನ್ ಮತ್ತು ಕತಾರ್ ನಂತಹ ನೆರೆಹೊರೆಯ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳೊಂದಿಗೂ ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಮಾತುಕತೆ ನಡೆಸುತ್ತಿದೆ. ಈ ವಿಸ್ತರಣೆಯಿಂದ ಆ ದೇಶಗಳಿಗೂ ತಮ್ಮ ತೈಲವನ್ನು ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿ ರಫ್ತು ಮಾಡಲು ಸಹಾಯವಾಗಲಿದೆ.
- ಸ್ಥಿರ ಇಂಧನ ಬೆಲೆ: ಜಾಗತಿಕ ಇಂಧನ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ತೈಲ ಪೂರೈಕೆಗೆ ಯಾವುದೇ ಅಡ್ಡಿ ಇರುವುದಿಲ್ಲ, ಇದರಿಂದ ಬೆಲೆಗಳು ಸ್ಥಿರವಾಗಿರಲು ನೆರವಾಗುತ್ತದೆ.
- ಗಲ್ಫ್ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ಹಿಡಿತ: ಜಾಗತಿಕ ಇಂಧನ ರಾಜಕಾರಣದಲ್ಲಿ ಒಪೆಕ್ (OPEC) ಮತ್ತು ಗಲ್ಫ್ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ಹಿಡಿತ ಮತ್ತಷ್ಟು ಬಲಗೊಳ್ಳಲಿದೆ.
- ಭಾರತಕ್ಕೆ ಲಾಭ: ಭಾರತವು ತನ್ನ ಕಚ್ಚಾ ತೈಲದ ಸಿಂಹಪಾಲು ಅಗತ್ಯವನ್ನು ಮಧ್ಯಪ್ರಾಚ್ಯ ದೇಶಗಳಿಂದಲೇ ಆಮದು ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಹರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಯಲ್ಲಿ ಉಂಟಾಗುವ ಸಂಘರ್ಷಗಳು ಭಾರತದ ಆರ್ಥಿಕತೆಯ ಮೇಲೆ ನೇರ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತವೆ. ಸೌದಿಯ ಈ ಪರ್ಯಾಯ ಮಾರ್ಗವು ಭಾರತದ ಇಂಧನ ಭದ್ರತೆಗೆ (Energy Security) ದೊಡ್ಡ ಆನೆಬಲ ನೀಡಲಿದೆ.