➤ ಭಾರತೀಯ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ವಿದೇಶಿ ಹೂಡಿಕೆ ಮತ್ತು ದೀರ್ಘಕಾಲೀನ ಬಂಡವಾಳವನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸಲು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವು ಒಂದು ಮಹತ್ವದ ಹೆಜ್ಜೆ ಇರಿಸಲು ಮುಂದಾಗಿದೆ. ಖಾಸಗಿ ವಲಯದ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳಲ್ಲಿ ಹೂಡಿಕೆದಾರರ 'ಮತದಾನದ ಹಕ್ಕುಗಳ ಮಿತಿಯನ್ನು' (Voting Rights Cap) ಪ್ರಸ್ತುತ ಇರುವ ಶೇ. 26ರಿಂದ ಹೆಚ್ಚಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಸರ್ಕಾರಿ ಸಮಿತಿಯು ಪರಾಮರ್ಶೆ ನಡೆಸುತ್ತಿದೆ.
➤ ಮತದಾನದ ಹಕ್ಕುಗಳ ಮಿತಿ: ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕಂಪನಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿ ಅಥವಾ ಸಂಸ್ಥೆಯು ಎಷ್ಟು ಶೇರುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತಾರೋ, ಅಷ್ಟೇ ಪ್ರಮಾಣದ ಮತದಾನದ ಹಕ್ಕು ಅವರಿಗೆ ಇರುತ್ತದೆ. ಆದರೆ, ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಹೂಡಿಕೆದಾರರು ಎಷ್ಟೇ ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಮಾಣದ ಶೇರುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರೂ, ಅವರ ಮತದಾನದ ಹಕ್ಕನ್ನು ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಮಟ್ಟಕ್ಕೆ ಸೀಮಿತಗೊಳಿಸಲಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ನಿಯಮದಂತೆ, ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ನಿಯಂತ್ರಣ ಕಾಯ್ದೆಯಡಿ ಖಾಸಗಿ ಬ್ಯಾಂಕ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ ಹೂಡಿಕೆದಾರನ ಮತದಾನದ ಹಕ್ಕನ್ನು ಗರಿಷ್ಠ ಶೇ. 26ಕ್ಕೆ ಸೀಮಿತಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ.
➤ ಸರ್ಕಾರದ ಈ ನಿರ್ಧಾರಕ್ಕೆ ಕಾರಣಗಳು:

- ದೀರ್ಘಕಾಲೀನ ಬಂಡವಾಳ ಆಕರ್ಷಣೆ: ಜಾಗತಿಕ ಹೂಡಿಕೆದಾರರು ಮತ್ತು ದೊಡ್ಡ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಬ್ಯಾಂಕುಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಬಂಡವಾಳ ಹೂಡಲು ಆಸಕ್ತಿ ತೋರುತ್ತವೆಯಾದರೂ, ನಿಯಂತ್ರಣ ಹಕ್ಕುಗಳು (Voting Rights) ಕಡಿಮೆ ಇರುವುದರಿಂದ ಹಿಂಜರಿಯುತ್ತಿವೆ. ಈ ಮಿತಿಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವುದರಿಂದ ಹೆಚ್ಚಿನ ವಿದೇಶಿ ನೇರ ಹೂಡಿಕೆ (FDI) ಹರಿದುಬರಲಿದೆ.
- ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಬಲವರ್ಧನೆ: ಹೆಚ್ಚಿನ ಬಂಡವಾಳವು ಬ್ಯಾಂಕುಗಳ ಆರ್ಥಿಕ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಉತ್ತಮಪಡಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಸಾಲ ನೀಡುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತದೆ.
- ಖಾಸಗೀಕರಣಕ್ಕೆ ಪೂರಕ: ಸರ್ಕಾರವು ಕೆಲವು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ವಲಯದ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳನ್ನು ಖಾಸಗೀಕರಣಗೊಳಿಸಲು ಯೋಜಿಸುತ್ತಿದ್ದು, ಹೂಡಿಕೆದಾರರಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ನೀಡುವುದು ಮಾರಾಟ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಸುಲಭಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ.
➤ ಪರಿಶೀಲನಾ ಸಮಿತಿಯ ಪಾತ್ರ: ವರದಿಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಸರ್ಕಾರದ ಉನ್ನತ ಮಟ್ಟದ ಸಮಿತಿಯು ಈ ಮಿತಿಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವ ಸಾಧಕ-ಬಾದಕಗಳನ್ನು ಚರ್ಚಿಸುತ್ತಿದೆ. ಆರ್‌ಬಿಐ (RBI) ಜೊತೆ ಸಮಾಲೋಚನೆ ನಡೆಸಿದ ನಂತರವೇ ಅಂತಿಮ ತೀರ್ಮಾನ ಹೊರಬೀಳಲಿದೆ. ಒಂದು ವೇಳೆ ಈ ಮಿತಿಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿದರೆ, ಅದು ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ನಿಯಂತ್ರಣ ಕಾಯ್ದೆಗೆ (Banking Regulation Act) ತಿದ್ದುಪಡಿ ತರುವ ಮೂಲಕ ಜಾರಿಗೆ ಬರಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.
➤ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿನ ಈ ಬದಲಾವಣೆಯು ಭಾರತದ ಆರ್ಥಿಕತೆಯನ್ನು $5 ಟ್ರಿಲಿಯನ್ ಗುರಿಯತ್ತ ಕೊಂಡೊಯ್ಯಲು ಸಹಕಾರಿಯಾಗಬಹುದು. ಹೂಡಿಕೆದಾರರಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಅಧಿಕಾರ ನೀಡುವುದರಿಂದ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳ ಆಡಳಿತ ಮಂಡಳಿಯಲ್ಲಿ ಪಾರದರ್ಶಕತೆ ಮತ್ತು ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಹೆಚ್ಚಾಗುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಿದೆ.