* ಭಾರತದ ಇಂಧನ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಇತಿಹಾಸ ಬರೆಯಲು ಬಿಹಾರ ಸಜ್ಜಾಗಿದೆ. ದೇಶದ ಮೊಟ್ಟಮೊದಲ ವಿದ್ಯುತ್ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ (Power Museum) ಬಿಹಾರದ ರಾಜಧಾನಿ ಪಾಟ್ನಾದಲ್ಲಿ ತಲೆಎತ್ತಲಿದೆ. ಇದು ಕೇವಲ ಭಾರತದ ಮೊದಲನೆಯದಲ್ಲದೆ, ಜಗತ್ತಿನ 4ನೇ ಇಂತಹ ವಿಶಿಷ್ಟ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ ಎಂಬ ಹೆಗ್ಗಳಿಕೆಗೆ ಪಾತ್ರವಾಗಲಿದೆ. ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳ ತಯಾರಿಯಲ್ಲಿರುವ ಅಭ್ಯರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಈ ಮಾಹಿತಿಯು ಅತ್ಯಂತ ಉಪಯುಕ್ತವಾಗಿದೆ.
* ಪಾಟ್ನಾದಲ್ಲಿರುವ ನಿಷ್ಕ್ರಿಯಗೊಂಡ ಹಳೆಯ ಕರ್ಬಿಗಹಿಯಾ ಉಷ್ಣ ವಿದ್ಯುತ್ ಕೇಂದ್ರದ ಆವರಣದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 3 ಎಕರೆ ವಿಸ್ತೀರ್ಣದ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಈ ಮಹತ್ವಾಕಾಂಕ್ಷಿ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲಾಗುತ್ತಿದ್ದು, ಇದರ ಅಂದಾಜು ವೆಚ್ಚ ಸುಮಾರು ₹200 ಕೋಟಿ ಆಗಿದೆ. ಜಾಗತಿಕ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಅಮೆರಿಕಾ, ಯುಕೆ ಮತ್ತು ಜರ್ಮನಿಯ ನಂತರ ವಿಶ್ವದ ನಾಲ್ಕನೇ ವಿದ್ಯುತ್ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯವಾಗುವ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಈ ಯೋಜನೆ ಹೊಂದಿದೆ.
* ಬ್ರಿಟಿಷರ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಅಂದರೆ 1930ರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾದ ಈ ಕರ್ಬಿಗಹಿಯಾ ಉಷ್ಣ ವಿದ್ಯುತ್ ಕೇಂದ್ರವು ಪಾಟ್ನಾದ ಪ್ರಮುಖ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಕೇಂದ್ರಗಳಾದ ರಾಜ್ಯಪಾಲರ ನಿವಾಸ, ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಮತ್ತು ಸೆಕ್ರೆಟರಿಯೇಟ್‌ಗಳಿಗೆ ವಿದ್ಯುತ್ ಪೂರೈಸುವ ಮುಖ್ಯ ಮೂಲವಾಗಿತ್ತು. ಈಗ ಈ ಐತಿಹಾಸಿಕ ತಾಣವನ್ನು ಜ್ಞಾನದ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ.
* ಈ ಯೋಜನೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಉದ್ದೇಶಗಳು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯುತ್ ಉತ್ಪಾದನೆಯ ಇತಿಹಾಸ ಮತ್ತು ಅದರ ವಿಕಾಸವನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುವ ಹಳೆಯ ಯಂತ್ರೋಪಕರಣಗಳನ್ನು ಮುಂದಿನ ಪೀಳಿಗೆಗಾಗಿ ಸಂರಕ್ಷಿಸುವುದರ ಜೊತೆಗೆ, ವಿಜ್ಞಾನ ಹಾಗೂ ಇಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಶೋಧಕರಿಗೆ ವಿದ್ಯುತ್ ಕ್ಷೇತ್ರದ ತಾಂತ್ರಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ಹಾಗೂ ಆಳವಾದ ತಿಳುವಳಿಕೆ ನೀಡುವ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿ ರೂಪುಗೊಳ್ಳುವುದಾಗಿದೆ. ಇದರೊಂದಿಗೆ ಕೈಗಾರಿಕಾ ಪರಂಪರೆಯ ತಾಣವಾಗಿ ಪಾಟ್ನಾದ ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮಕ್ಕೆ ಹೊಸ ಆಯಾಮವನ್ನು ನೀಡುವುದರ ಜೊತೆಗೆ, ಆಧುನಿಕ ಸ್ಮಾರ್ಟ್ ಗ್ರಿಡ್‌ಗಳು, ನವೀಕರಿಸಬಹುದಾದ ಇಂಧನ ಮೂಲಗಳು ಮತ್ತು ಇಂಧನ ಉಳಿತಾಯದ ಮಹತ್ವದ ಬಗ್ಗೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕರಲ್ಲಿ ಜಾಗೃತಿ ಮೂಡಿಸುವುದೂ ಈ ಯೋಜನೆಯ ಮುಖ್ಯ ಗುರಿಯಾಗಿವೆ.